Ruchy nacjonalistyczne nie s\u0105 wy\u0142\u0105cznym problemem ani Polski, ani nawet Europy. Sierpniowe wydarzenia w Stanach Zjednoczonych pokaza\u0142y, \u017ce ta kraina wolno\u015bci \u2013 jak okre\u015bla si\u0119 USA w hymnie narodowym, nie jest miejscem wolnym od ksenofobii, rasizmu i nacjonalizmu.<\/p>\n
<\/p>\n
12 sierpnia w Charlottesville w Wirginii zorganizowano wiec pod has\u0142em \u201eZjednoczy\u0107 prawic\u0119\u201d w prote\u015bcie przeciwko planowanemu przez w\u0142adze miasta usuni\u0119ciu pomnika genera\u0142a Roberta E. Lee, dow\u00f3dcy wojsk Konfederacji w wojnie secesyjnej. By\u0142o to najwi\u0119ksze od ponad dziesi\u0119ciolecia zgromadzenie prawicowych \u201ebia\u0142ych nacjonalist\u00f3w\u201d w USA. Podczas star\u0107 z kontrdemonstrantami \u015bmier\u0107 ponios\u0142a jedna osoba \u2013 m\u0142oda kobieta Heather Heyer zgin\u0119\u0142a potr\u0105cona przez zwolennika prawicy, kt\u00f3ry umy\u015blnie wjecha\u0142 samochodem w t\u0142um. A\u017c 35 innych os\u00f3b zosta\u0142o rannych. W trakcie zamieszek w wypadku \u015bmig\u0142owca zgin\u0119\u0142o te\u017c dw\u00f3ch policjant\u00f3w.<\/p>\n
<\/p>\n
\u015amier\u0107 Heather Heyer wstrz\u0105sn\u0119\u0142a opini\u0105 publiczn\u0105. Tydzie\u0144 po wydarzeniach w Charlottesville w wielu miastach w USA odby\u0142y si\u0119 antynacjonalistyczne demonstracje. Najliczniejsz\u0105 zorganizowano w Bostonie (\u201enasze miasto \u2013 wyja\u015bni\u0142 jeden z demonstrant\u00f3w \u2013 ma d\u0142ug\u0105 histori\u0119 oporu przeciwko uciskowi\u201d; tu przecie\u017c zacz\u0119\u0142a si\u0119 ameryka\u0144ska wojna o niepodleg\u0142o\u015b\u0107), gromadz\u0105c ok. 40 000 os\u00f3b Policja, mocno krytykowana za opiesza\u0142o\u015b\u0107 w Charlottesville, tym razem przygotowa\u0142a si\u0119 znacznie lepiej. Zaniepokojenie budzi\u0142 zw\u0142aszcza wiec \u201ew obronie wolno\u015bci s\u0142owa\u201d, na kt\u00f3ry zaproszono \u201elibertarian, konserwatyst\u00f3w, tradycjonalist\u00f3w, klasycznych libera\u0142\u00f3w, zwolennik\u00f3w Trumpa i ka\u017cdego, kto ceni sobie swobod\u0119 wypowiedzi\u201d, czyli \u2013 jak powiedzia\u0142 jeden z m\u00f3wc\u00f3w \u2013 \u201eprawdziwych patriot\u00f3w\u201d. Wiec, planowany na dwie godziny, zako\u0144czy\u0142 si\u0119 ostatecznie po trzech kwadransach, a wzi\u0119\u0142o w nim udzia\u0142 zaledwie kilkadziesi\u0105t os\u00f3b, oddzielonych kordonem policjant\u00f3w od t\u0142umu Bosto\u0144czyk\u00f3w, kt\u00f3rzy w obawie, \u017ce b\u0119dzie to w istocie okazja do wyst\u0105pie\u0144 neonazist\u00f3w i \u201ebia\u0142ych nacjonalist\u00f3w\u201d, zebrali si\u0119 w ha\u0142a\u015bliwym, ale pokojowym prote\u015bcie. Z jednej strony wznoszono transparenty z has\u0142ami: \u201eNie dla faszyzmu\u201d, \u201eMi\u0142uj bli\u017aniego\u201d, \u201eNienawi\u015b\u0107 nigdy nie uczyni\u0142a Ameryki wielk\u0105\u201d, z drugiej pada\u0142y zapewnienia, ze spotkanie nie ma nic wsp\u00f3lnego z supremacj\u0105 bia\u0142ej rasy, lecz tylko chroni podstawowe prawa obywatelskie.<\/p>\n
<\/p>\n
Wolno\u015b\u0107 s\u0142owa wobec mowy nienawi\u015bci to od d\u0142u\u017cszego czasu jeden z najbardziej kontrowersyjnych temat\u00f3w w USA. W sonda\u017cu przeprowadzonym od 21 sierpnia do 5 wrze\u015bnia w\u015br\u00f3d 5360 doros\u0142ych Amerykan\u00f3w 59 proc. badanych zgodzi\u0142o si\u0119 ze stwierdzeniem, \u017ce \u201epoprawno\u015b\u0107 polityczna\u201d zagra\u017ca swobodzie wyra\u017cania w\u0142asnych pogl\u0105d\u00f3w. Sonda\u017c zreszt\u0105 wykaza\u0142, \u017ce chocia\u017c Amerykanie na og\u00f3\u0142 pot\u0119piaj\u0105 rasizm i ideologi\u0119 supremacji bia\u0142ych, wielu nadal podziela, a przynajmniej toleruje, zabarwione rasistowsko pogl\u0105dy popularne w\u015br\u00f3d skrajnej prawicy. Na przyk\u0142ad, tylko 8 proc. badanych popiera ruch \u201ebia\u0142ych nacjonalist\u00f3w\u201d, a 89 proc. zgadza si\u0119 z opini\u0105, \u017ce wszystkie rasy powinny by\u0107 traktowane r\u00f3wno, ale 16 proc. aprobuje ma\u0142\u017ce\u0144stwo jedynie mi\u0119dzy osobami tej samej rasy, 31 proc. uwa\u017ca, \u017ce \u201eAmeryka musi chroni\u0107 i piel\u0119gnowa\u0107 swoje bia\u0142e europejskie dziedzictwo\u201d, a 39 proc. \u2013 \u017ce \u201ebiali s\u0105 obecnie przedmiotem ataku w naszym kraju\u201d.<\/p>\n
<\/p>\n
Nie jest to tylko kwestia pogl\u0105d\u00f3w. Jak wynika z danych Centrum Bada\u0144 nad Nienawi\u015bci\u0105 i Ekstremizmem przy uniwersytecie stanowym w Kalifornii liczba przest\u0119pstw pope\u0142nianych ze wzgl\u0119du na ras\u0119, narodowo\u015b\u0107, wyznanie lub orientacj\u0119 seksualn\u0105 wzros\u0142a w 2016 roku w ca\u0142ym kraju o 5 proc., a prognozy na rok 2017 nie s\u0105 optymistyczne. Aktywno\u015b\u0107 obywatelska w tej dziedzinie te\u017c nie jest imponuj\u0105ca. Pokojowa demonstracja w Bostonie wywiera wprawdzie wra\u017cenie, ale w tamten wrze\u015bniowy weekend antynacjonalistyczne protesty odby\u0142y si\u0119 w USA tylko w kilkunastu miastach, a liczba ich uczestnik\u00f3w si\u0119ga\u0142a od kilkudziesi\u0119ciu os\u00f3b najwy\u017cej do paru tysi\u0119cy.<\/p>\n
<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142a:
\nhttps:\/\/www.nytimes.com\/2017\/08\/18\/us\/demonstration-race-free-speech-boston-charlottesville.html<\/a>; http:\/\/www.chicagotribune.com\/news\/nationworld\/ct-boston-free-speech-rally-20170819-story.html<\/a><\/p>\n