A w zasadzie to p\u0142acz, lament i zgrzytanie z\u0119b\u00f3w, bo ko\u0144czy si\u0119 rok i nad spo\u0142ecze\u0144stwem zawis\u0142y progi, a w\u0142a\u015bciwie jeden wielki, ogromny pr\u00f3g. Zmro\u017cony, \u015bliski, wysoki i gro\u017any. Nawet bohater anegdoty o schodach, Wieniawa D\u0142ugoszowski, stan\u0105\u0142by przed nim bezradny, na koniu czy bez.<\/p>\n
Ostatnio Sejmowi nie da\u0142o si\u0119 obali\u0107 weta prezydenta do ustawy o regulacji rynku kryptowalut. Ciekawe, ilu pos\u0142\u00f3w posiada zasoby w kryptowalutach. Ciekawe, czy jego wysoko\u015b\u0107 prezydent ma jakie\u015b takie zasoby wzorem swojego idola z USA? Na tajnym posiedzeniu Sejmu premier ostrzega\u0142 przed kryptowalutami, a powinien to zrobi\u0107 jawnie.<\/p>\n
Ale wracajmy do schod\u00f3w czy te\u017c progu. Ju\u017c w 1992 roku stawki podatkowe (od os\u00f3b fizycznych) wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 na tle kraj\u00f3w europejskich nisko ustanowionymi progami, bardzo do siebie zbli\u017conymi. A przypominam, \u017ce wynosi\u0142y one wtedy 20, 30 i 40%. Przeci\u0119tnie w krajach UE jest od pi\u0119ciu do sze\u015bciu prog\u00f3w. Wy\u0142ama\u0142y si\u0119 z tego nowe kraje z podatkiem liniowym i jedn\u0105 stawk\u0105. Podatek liniowy wprowadzono te\u017c w Polsce i jest on obowi\u0105zuj\u0105cy dla jednoosobowych dzia\u0142alno\u015bci gospodarczych, nawet je\u015bli nie s\u0105 realnymi dzia\u0142alno\u015bciami gospodarczymi, jak na przyk\u0142ad osoby zarz\u0105dzaj\u0105ce firmami. Czyli wiadomo, czyj interes klasowy zosta\u0142 zrealizowany. Od dawna si\u0119 m\u00f3wi, \u017ce podatki w Polsce maj\u0105 charakter degresywny, czyli obci\u0105\u017cenia podatkowe realnie malej\u0105 wraz ze wzrostem dochod\u00f3w. No, przecie\u017c o tak\u0105 Polsk\u0119 wszyscy walczyli, czy\u017c nie?<\/p>\n
\u015aredni udzia\u0142 podatk\u00f3w w PKB w krajach UE to 40%. Powy\u017cej \u015bredniej lokuj\u0105 si\u0119 oczywi\u015bcie kraje skandynawskie, ale te\u017c Francja (45,6%), Belgia (44,8%) i \u2013 o dziwo \u2013 Luksemburg (41,9%). Leciutko ponad progiem s\u0105 jeszcze Niemcy i W\u0142ochy (dane za rok podatkowy 2023), a leciutko poni\u017cej Niderlandy, powszechnie uwa\u017cane za raj podatkowy g\u0142\u00f3wnie dla firm , wi\u0119c przychod\u00f3w podatkowych dostarczaj\u0105 tam osoby fizyczne. Liderem od do\u0142u tabeli jest Irlandia, hojnie dotuj\u0105ca Google i inne ameryka\u0144skie koncerny, a nieco wy\u017cej s\u0105 kraje Europy Wschodniej, kt\u00f3rym nieznacznie przewodzi Polska, ale w tym pozytywnym akurat znaczeniu. U nas udzia\u0142 podatk\u00f3w w PKB wynosi\u0142 36% i odrobin\u0119 wyprzedzali\u015bmy S\u0142owacj\u0119, W\u0119gry Czechy i Estoni\u0119, nieco ju\u017c bardziej Litw\u0119 (32,4%) , Bu\u0142gari\u0119 (29,9%), Rumuni\u0119 (27,3%) i Malt\u0119 (27,1%). Trzeba jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce gros polskich wp\u0142yw\u00f3w podatkowych to wp\u0142ywy z VAT i akcyzy, a najmniejsz\u0105 cze\u015b\u0107 stanowi\u0105 wp\u0142ywy z podatk\u00f3w od os\u00f3b fizycznych.<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ekspert\u00f3w podatkowych krajowych i zagranicznych uwa\u017ca, \u017ce zmiany podatkowe s\u0105 konieczne \u2013 r\u00f3wnie\u017c po to, by wzros\u0142y przychody bud\u017cetowe. Cz\u0119\u015b\u0107 ekspert\u00f3w zagranicznych uwa\u017ca, \u017ce nale\u017cy si\u0119 skupia\u0107 na zwi\u0119kszaniu przychod\u00f3w z PIT, a reaguje niech\u0119tnie \u2013 co poniek\u0105d rozumiem \u2013 na zwi\u0119kszanie obci\u0105\u017ce\u0144 firm zagranicznych. Takim dodatkowym obci\u0105\u017ceniem b\u0119dzie podatek bankowy, kt\u00f3ry dotknie r\u00f3wnie\u017c firmy z zagranicy, bo cho\u0107 najwi\u0119ksze banki w Polsce akurat zale\u017c\u0105 od Skarbu Pa\u0144stwa, to na rynku bankowym dominuj\u0105 ju\u017c podmioty zagraniczne.<\/p>\n
Podatek od BIG TECH\u00d3W chyba raczej si\u0119 nie zmaterializuje, zadba o to ambasador USA w Polsce. Podatki cyfrowe maj\u0105 Wielka Brytania, W\u0142ochy, Francja, Hiszpania, Austria, W\u0119gry, a tak\u017ce Japonia i Kanada. Komisja Europejska przestraszy\u0142a si\u0119 Trumpa i plany unijnego podatku od\u0142o\u017cy\u0142a na bok. Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski zarzeka si\u0119, \u017ce wprowadzi ten podatek, ale \u2013 jak ju\u017c wspomnia\u0142em \u2013 decyduj\u0105ce zdanie w tej sprawie ma ambasador USA. Powinni\u015bmy pami\u0119ta\u0107 z historii, \u017ce w Polsce cz\u0119sto du\u017c\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 ambasady tego czy innego kraju.<\/p>\n
Mo\u017ce rz\u0105d powinien skupi\u0107 si\u0119 na reformie podatku PIT? Mo\u017cna by te\u017c zacz\u0105\u0107 od projektu Lewicy: wprowadzenia powszechnej daniny zdrowotnej zar\u00f3wno od os\u00f3b fizycznych, jak i prawnych. Jednym z cel\u00f3w zmiany ma by\u0107 zwi\u0119kszenie \u015brodk\u00f3w b\u0119d\u0105cych w dyspozycji NFZ.<\/p>\n
To dobry pocz\u0105tek, ale zmian wymaga ca\u0142y system podatkowy. Zamro\u017cenie prog\u00f3w podatkowych w tym roku spowoduje znacz\u0105cy wzrost wp\u0142yw\u00f3w z PIT w roku przysz\u0142ym. Wej\u015bcie w drugi pr\u00f3g podatkowy grozi wszystkim, kt\u00f3rzy uzyskuj\u0105 przychody dobijaj\u0105ce do 10000 z\u0142otych podstawy opodatkowania miesi\u0119cznie, a gwarantuj\u0105 go ju\u017c wszystkie dodatkowe przychody, premie i dodatki gwarantuj\u0105. Dla os\u00f3b trwale osi\u0105gaj\u0105cych wysokie dochody nic si\u0119 w przysz\u0142ym roku nie zmieni. Wzrost obci\u0105\u017ce\u0144 podatkowych dotknie jedynie aspiruj\u0105cych do klasy \u015bredniej bez wzgl\u0119du na ich polityczne preferencje. Tak odczuj\u0105 ignorancj\u0119 polityczn\u0105 i podatkow\u0105 klasy rz\u0105dz\u0105cej, wzmocnion\u0105 trosk\u0105 o jej w\u0142asny interes ekonomiczny i klasowy.<\/p>\n
Idealne rozwi\u0105zanie to zmiana systemowa PIT na system wieloprogowy z ma\u0142ymi skokami stawek waloryzowanymi corocznie o stop\u0119 wzrostu koszt\u00f3w utrzymania. Czyli sprawiedliwe podatki. Czy by\u0142oby to trudne i skomplikowane? Wcale, wszystko dzi\u015b za podatnika robi ju\u017c elektroniczny system e-Podatki lub biura rachunkowe. Oczywi\u015bcie, system powinien by\u0142 uzupe\u0142niony o podatki maj\u0105tkowe, jak to jest w cywilizowanych podatkowo krajach. Nam do takiej cywilizacji bardzo daleko.<\/p>\n