{"id":38910,"date":"2025-09-05T19:55:26","date_gmt":"2025-09-05T17:55:26","guid":{"rendered":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=38910"},"modified":"2025-09-05T19:55:26","modified_gmt":"2025-09-05T17:55:26","slug":"slow-kilka-o-zdrowiu-i-higienie-felieton-anny-marii-rizzo-13","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=38910","title":{"rendered":"S\u0142\u00f3w kilka o zdrowiu i higienie. Felieton Anny Marii Rizzo (13)"},"content":{"rendered":"<h4>Polacy lubi\u0105 by\u0107 najlepsi. Lubi\u0105 pokazywa\u0107, \u017ce&nbsp;s\u0105 wzorem moralno\u015bci i&nbsp;religijno\u015bci na&nbsp;tle pozosta\u0142ych kraj\u00f3w Europy. To w&nbsp;Polsce jednak mamy najwy\u017cszy wska\u017anik umieralno\u015bci na&nbsp;raka szyjki macicy, mieli\u015bmy te\u017c w&nbsp;latach 2015\u20132020 osiemnastoprocentowy wzrost liczby zachorowa\u0144 na&nbsp;raka prostaty, kt\u00f3rego \u015bmiertelno\u015b\u0107 w&nbsp;pozosta\u0142ych krajach europejskich spada.<\/h4>\n<p>Czy winne s\u0105 tu kolejki do&nbsp;bada\u0144 finansowanych przez NFZ? Z\u0142a edukacja medyczna? Nie, nie tylko, s\u0105 te\u017c powody du\u017co bardziej trywialne. Polacy nie chc\u0105 si\u0119 bada\u0107, szczeg\u00f3lnie je\u015bli chodzi o&nbsp;choroby, kt\u00f3re s\u0105 uwa\u017cane za&nbsp;wstydliwe albo wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z&nbsp;niekomfortow\u0105 wizyt\u0105 u&nbsp;proktologa. Czemu o&nbsp;tym pisz\u0119? Pisz\u0119, owszem, \u017ceby zach\u0119ci\u0107 czytelnik\u00f3w do&nbsp;badania, ale te\u017c \u017ceby podkre\u015bli\u0107 horrendalny stan wiedzy na&nbsp;temat niekt\u00f3rych chor\u00f3b czy bada\u0144 w&nbsp;Polsce. Nie stosujemy profilaktyki, bo&nbsp;po&nbsp;co, skoro nic nam nie dolega. A&nbsp;wczesne wykrycie wi\u0119kszo\u015bci chor\u00f3b znacz\u0105co zmniejsza ryzyko \u015bmierci. To fakt.<\/p>\n<p>Dzisiaj, kiedy rz\u0105d robi co\u015b dobrego, a&nbsp;mianowicie wprowadza do&nbsp;szk\u00f3\u0142 edukacj\u0119 zdrowotn\u0105, Polacy protestuj\u0105. Protestuj\u0105 ze wzgl\u0119du na&nbsp;co? Seksualizacj\u0119? Takie traktowanie dba\u0142o\u015bci o&nbsp;zdrowie rozrodcze \u2013 bo&nbsp;tylko taka tematyka z&nbsp;tego zakresu jest w&nbsp;szkolnym programie \u2013 wydaje si\u0119 grzechem przeciwko zdrowiu i&nbsp;\u017cyciu bli\u017aniego. Cz\u0119\u015b\u0107 narodu i&nbsp;Ko\u015bci\u00f3\u0142 pope\u0142niaj\u0105 jednak ten grzech publicznie.<\/p>\n<p>Ju\u017c w&nbsp;czasach przedwojennych publikowano poradniki na&nbsp;temat wychowania zdrowotnego i&nbsp;higieny dzieci i&nbsp;m\u0142odzie\u017cy \u2013 poradniki dla rodzic\u00f3w, ale nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce&nbsp;dzieci nie mia\u0142y wtedy dost\u0119pu do&nbsp;tak kompleksowej edukacji jak obecnie. Trudno te\u017c wymaga\u0107, \u017ceby rodzice przekazywali dzieciom wiedz\u0119 o&nbsp;zdrowiu, skoro sami cz\u0119sto jej nie posiadaj\u0105. Doskona\u0142ym tego przyk\u0142adem jest pose\u0142 Andrzej Kosztowniak, kt\u00f3ry nie ma poj\u0119cia o&nbsp;podstawowych czynno\u015bciach cia\u0142a nie tylko kobiecego, ale i&nbsp;m\u0119skiego.<\/p>\n<p>Nie mam w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce&nbsp;protesty opozycji przeciwko wprowadzeniu edukacji zdrowotnej do&nbsp;szk\u00f3\u0142 nie wynikaj\u0105 z&nbsp;wysublimowanej znajomo\u015bci zasad wychowywania m\u0142odzie\u017cy, ale jedynie z&nbsp;ch\u0119ci wykorzystania chwytliwych hase\u0142 do&nbsp;budzenia skrajnych emocji. Ministerstwo Edukacji pope\u0142ni\u0142o b\u0142\u0105d, rezygnuj\u0105c z&nbsp;uczynienia tego przedmiotu obowi\u0105zkowym.<\/p>\n<p>Stygmatyzacja wizyt u&nbsp;specjalist\u00f3w takich jak ginekolog, bo&nbsp;mog\u0105 rzekomo prowadzi\u0107 do&nbsp;rozwi\u0105z\u0142o\u015bci, jest nie tyle ignorancj\u0105, ile po&nbsp;prostu krzywdzeniem ludzi. W\u0142a\u015bnie brak wiedzy wydaje si\u0119 jednym z&nbsp;g\u0142\u00f3wnych czynnik\u00f3w p\u00f3\u017anego diagnozowania wielu chor\u00f3b. Mo\u017ce wi\u0119c tym razem Polak m\u00f3g\u0142by by\u0107 m\u0105dry przed szkod\u0105?<\/p>\n<p>Bibliografia:<\/p>\n[1] Nawrot-Borowska, Monika, and Agnieszka Ma\u0142ek, \u201eWychowanie zdrowotne i&nbsp;higiena dzieci i&nbsp;m\u0142odzie\u017cy w&nbsp;\u015bwietle poradnik\u00f3w dla rodzic\u00f3w z&nbsp;lat 1850\u20131970 \u2013 zarys problematyk\u201d, \u201ePrzegl\u0105d Pedagogiczny\u201d 2&nbsp;(2015): 85\u2013124.<\/p>\n[2] \u201eRak prostaty: Polska jedynym krajem Unii, w&nbsp;kt\u00f3rym nast\u0105pi\u0142 wzrost \u015bmiertelno\u015bci [RAPORT]\u201d [<a href=\"https:\/\/pulsmedycyny.pl\/medycyna\/onkologia\/rak-prostaty-polska-jedynym-krajem-unii-w-ktorym-nastapil-wzrost-smiertelnosci-raport\/\">https:\/\/pulsmedycyny.pl\/medycyna\/onkologia\/rak-prostaty-polska-jedynym-krajem-unii-w-ktorym-nastapil-wzrost-smiertelnosci-raport\/<\/a>]\n[3] \u201eWiek kobiety a&nbsp;ryzyko zachorowania na&nbsp;raka szyjki macicy\u201d (Centrum Chirurgii Robotycznej) <a href=\"https:\/\/zabiegidavinci.pl\/blog\/wiek-kobiety-a-ryzyko-zachorowania-na-raka-szyjki-macicy\/\">[https:\/\/zabiegidavinci.pl\/blog\/wiek-kobiety-a-ryzyko-zachorowania-na-raka-szyjki-macicy\/]<\/a><\/p>\n[4] J.M., \u201ePrawie po\u0142owa kobiet z&nbsp;diagnoz\u0105 raka szyjki macicy umiera. Zmiany w&nbsp;badaniach przesiewowych mog\u0142yby pom\u00f3c\u201d <a href=\"https:\/\/www.onkonet.pl\/n_n_rakszyjkimacicy_badania_przesiewowe.php\">[https:\/\/www.onkonet.pl\/n_n_rakszyjkimacicy_badania_przesiewowe.php]<\/a><\/p>\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n<p><em>Felieton jest wyrazem opinii autorki. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie KOD.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Polacy lubi\u0105 by\u0107 najlepsi. Lubi\u0105 pokazywa\u0107, \u017ce s\u0105 wzorem moralno\u015bci i religijno\u015bci na tle pozosta\u0142ych kraj\u00f3w Europy. To w Polsce jednak mamy najwy\u017cszy wska\u017anik umieralno\u015bci na raka szyjki macicy, mieli\u015bmy te\u017c w latach 2015\u20132020 osiemnastoprocentowy wzrost liczby zachorowa\u0144 na raka prostaty, kt\u00f3rego \u015bmiertelno\u015b\u0107 w pozosta\u0142ych krajach europejskich spada.<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":19665,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-38910","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38910","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38910"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38910\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38914,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38910\/revisions\/38914"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38910"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38910"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38910"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}