W\u00a0Misiu<\/i> Stanis\u0142awa Barei najlepszym imieniem dla dziewczynki by\u0142a Tradycja<\/i>. Ta kultowa ju\u017c fraza z\u00a0filmu sta\u0142a si\u0119 przedmiotem wielu okazjonalnych wariacji i\u00a0parafraz. \u017byje \u017cyciem memicznym i\u00a0b\u0119dzie nim \u017cy\u0142a a\u017c do ko\u0144ca Internetu. Chcia\u0142bym do\u0142\u0105czy\u0107 do grona parafrazuj\u0105cych i\u00a0zaproponowa\u0107 niezwykle aktualne imi\u0119: Deregulacja<\/i>. Brzmi dostojnie, wiele obiecuje. Jest na wielu ustach, znacznie cz\u0119\u015bciej ni\u017c inne s\u0142owa, takie jak ojczyzna<\/i>, rozs\u0105dek<\/i>, sprawiedliwo\u015b\u0107<\/i> czy dobrobyt<\/i>. Wiem, \u017ce Rozs\u0105dek<\/i> i\u00a0Dobrobyt<\/i> w\u00a0j\u0119zyku polskim by\u0142yby akurat imionami m\u0119skimi, no ale te\u017c coraz trudniej przypisa\u0107 je konkretnym m\u0119\u017cczyznom.<\/p>\n
Wr\u00f3\u0107my jednak do dziewczynek, czy raczej do kobiet, bo Deregulacja to zdecydowanie nie jest ma\u0142a dziewczynka, mimo \u017ce zapewne z\u00a0zapa\u0142kami albo nawet z\u00a0napalmem. Imi\u0119 to przysz\u0142o do Europy znad Zatoki Ameryka\u0144skiej, cho\u0107 znane by\u0142o nie od wczoraj. Po prostu wraca na nie moda.<\/p>\n
Nie pami\u0119tamy \u2013 by\u0107 mo\u017ce nie chcemy pami\u0119ta\u0107 \u2013 \u017ce pierwszym polskim ojcem Deregulacji by\u0142 Jaros\u0142aw Gowin jako minister w\u00a0rz\u0105dzie Donalda\u00a0T. Oczywi\u015bcie T\u00a0<\/i>jak Tuska<\/i>, a\u00a0nie T<\/i> jak Trumpa<\/i>. Minister deregulowa\u0142 zawody, wychodz\u0105c z\u00a0za\u0142o\u017cenia, \u017ce wszystkiego mo\u017cna si\u0119 nauczy\u0107, a\u00a0rynek, czyli klienci, zweryfikuj\u0105 to, czego zawodowiec sam si\u0119 nauczy\u0142. Czego Gowin nie zd\u0105\u017cy\u0142 zderegulowa\u0107 jako minister w\u00a0rz\u0105dzie PO, to stara\u0142 si\u0119 doko\u0144czy\u0107 w\u00a0rz\u0105dzie Zjednoczonej Prawicy. Tam przygotowa\u0142 ustaw\u0119 o\u00a0szkolnictwie wy\u017cszym, kt\u00f3ra zderegulowa\u0142a uprawnienia senat\u00f3w uczelnianych kosztem uprawnie\u0144 rektora oraz tworu w\u00a0postaci rady uczelni. By\u0142 to ma\u0142y krok w\u00a0kierunku prywatyzacji uczelni publicznych. Skorzysta\u0142 na tym rektor Uniwersytetu Pedagogicznego w\u00a0Krakowie, kt\u00f3ry chyba najlepiej odczyta\u0142 intencje ustawodawcy. Reszta rektor\u00f3w publicznych zosta\u0142a nieco w\u00a0tyle. Rozwin\u0119\u0142y si\u0119 za to uczelnie prywatne oparte na \u201ehumanistycznym\u201d czy mo\u017ce \u201ehumanitarnym\u201d, ale merkantylnym podej\u015bciu do student\u00f3w.<\/p>\n
Nie uda\u0142o si\u0119 \u2013 niekt\u00f3rzy powiedz\u0105, \u017ce na szcz\u0119\u015bcie \u2013 uregulowa\u0107 statusu psychologa i\u00a0psychoterapeuty, w\u00a0zwi\u0105zku z\u00a0czym \u0142atwiej na \u201epsychoterapi\u0119\u201d si\u0119 dosta\u0107, ale trudniej z\u00a0niej wyj\u015b\u0107. Za to naczelny deregulator<\/i> wyszed\u0142 z\u00a0rz\u0105du Morawieckiego prosto na terapi\u0119.<\/p>\n
Aktualnym ojcem chrzestnym polskiej Deregulacji zosta\u0142 ojciec paczkomat\u00f3w. Co ciekawe, narzeka on na konkurencj\u0119 na tym rynku i\u00a0dlatego chcia\u0142by opatentowa\u0107 i\u00a0zastrzec sam termin paczkomat<\/i>. A\u00a0m\u00f3g\u0142 przecie\u017c adoptowa\u0107.<\/p>\n
Nie wiemy jeszcze, jakie kszta\u0142ty mia\u0142aby teraz przyj\u0105\u0107 deregulacja. Na razie ojciec chrzestny chwali si\u0119, \u017ce u\u00a0niego w\u00a0firmie nie ma zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych, a\u00a0\u017caden kurier nie pracuje na etacie. Ameryka. A\u00a0przynajmniej Amazon. A\u00a0propos, swego czasu BBC twierdzi\u0142a, \u017ce warunki pracy w\u00a0magazynach Amazona przypominaj\u0105 obozy pracy przymusowej. W\u00a0odpowiedzi Amazon przytoczy\u0142 opinie ekspert\u00f3w, \u017ce warunki pracy s\u0105 odpowiednie, a\u00a0bezpiecze\u0144stwo pracownik\u00f3w jest dla firmy najwa\u017cniejsze. Oczywi\u015bcie w\u00a0firmie nie ma zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych. Gdyby Wies\u0142aw Kielar do\u017cy\u0142 tych czas\u00f3w, potwierdzi\u0142by, \u017ce nie takie rzeczy da si\u0119 prze\u017cy\u0107.<\/p>\n
Stany Zjednoczone s\u0105 liderem deregulacji od czas\u00f3w Ronalda Reagana. Nie jest to oczywi\u015bcie deregulacja ci\u0105g\u0142a, bo zdarzaj\u0105 si\u0119 administracje jak ta Obamy czy nawet Bidena, kt\u00f3re p\u0142yn\u0105 troch\u0119 pod pr\u0105d.<\/p>\n
Europa \u2013 Wielka Brytania, Niemcy, Francja, W\u0142ochy \u2013 te\u017c przesz\u0142a swoje deregulacje. Jako\u015b nie wida\u0107 sukces\u00f3w. Wielka Brytania jest w\u00a0najwi\u0119kszym kryzysie od czas\u00f3w II\u00a0wojny. I\u00a0nie jest to efekt brexitu, bo brexit by\u0142 efektem i\u00a0zarazem najwi\u0119kszym sukcesem deregulacji. Ziszczonym marzeniem \u017belaznej Damy.<\/p>\n
Na co zmieni\u0107 deregulacj\u0119, o\u00a0ile to jeszcze jest mo\u017cliwe? A\u00a0wydaje si\u0119 mo\u017cliwe, bo taka pr\u00f3ba zosta\u0142a podj\u0119ta w\u00a0Wielkiej Brytanii. Keir Starmer, premier, jak m\u00f3wi\u0105 Brytyjczycy, o\u00a0charyzmie dorsza z\u00a0frytkami, zaproponowa\u0142 wielki plan inwestycji publicznych, budow\u0119 co najmniej 10 tysi\u0119cy dom\u00f3w wraz z\u00a0niezb\u0119dn\u0105 infrastruktur\u0105 komunaln\u0105. Docelowo do 2030 roku ma powsta\u0107 1,5 miliona mieszka\u0144. Po prostu nowy plan pi\u0119cioletni. Brytania kontynuuje te\u017c budow\u0119 elektrowni j\u0105drowych. Aktualnie budowane s\u0105 dwie, a\u00a0co pi\u0119\u0107 lat ma startowa\u0107 budowa kolejnej. Osobi\u015bcie kibicuj\u0119 Starmerowi, cho\u0107 jest nudny jak pudding i\u00a0ma za uszami brzydkie knucie w\u00a0celu pozbycia si\u0119 z\u00a0partii swojego poprzednika. Mozolnie, nudnie i\u00a0bez charyzmy Starmer pr\u00f3buje uczyni\u0107 Brytani\u0119 mo\u017ce nie wielk\u0105<\/i>, ale zdatn\u0105 do \u017cycia dla Brytyjczyk\u00f3w. Na kontynencie nikt dot\u0105d nie my\u015bli i\u015b\u0107 w\u00a0jego \u015blady. Raczej jak zakl\u0119cie przywo\u0142uje si\u0119 imi\u0119 \u015bw. Deregulacji i\u00a0przymierza si\u0119 bejsbol\u00f3wki z\u00a0napisem Great Again<\/i> i\u00a0metk\u0105 Made in China<\/i>.<\/p>\n