Zbrodnia to nies\u0142ychana: rada odwo\u0142a\u0142a biskupa pana. Taka moja trawestacja reakcji na zmian\u0119 w kszta\u0142cie kapitu\u0142y medalu \u201eCracoviae Merenti\u201d dokonan\u0105 w \u201epami\u0119tn\u0105\u201d \u015brod\u0119 15 stycznia roku pa\u0144skiego 2025. Czy ta data przejdzie do historii? Nie s\u0105dz\u0119, a je\u015bli ju\u017c, to raczej nie z tego powodu. Jednak jest to by\u0107 mo\u017ce wydarzenie znamienne. Oto krakowscy radni usun\u0119li biskupa, a nawet arcy-, z kapitu\u0142y presti\u017cowego wyr\u00f3\u017cnienia przyznawanego przez rad\u0119 miasta. Je\u015bli jednak przyjrze\u0107 si\u0119 osobom wyr\u00f3\u017cnionym tym odznaczeniem, to trudno odnale\u017a\u0107 w przyznawaniu medalu jak\u0105\u015b logik\u0119 czy g\u0142\u0119bszy sens.<\/p>\n
Z\u0142oty medal \u201eCracoviae Merenti” z numerem pierwszym przyznano Janowi Paw\u0142owi II. Do tej pory wr\u0119czono w sumie siedem medali w tym kolorze. Opr\u00f3cz Jana Paw\u0142a II otrzyma\u0142y go: biskupstwo krakowskie, Uniwersytet Jagiello\u0144ski, Towarzystwo Strzeleckie \u201eBractwo Kurkowe” w Krakowie , Szpital Zakonu Bonifratr\u00f3w \u015bw. Jana Grandego w Krakowie, Krakowska Kongregacja Kupiecka i Zamek Kr\u00f3lewski na Wawelu (za \u201eGazet\u0105 Wyborcz\u0105\u201d). Czyli: z\u0142oto dla papie\u017ca oraz instytucji. Z\u0142oto dla biskupa (Rzymu) to akurat nic specjalnie nowego. Ostateczne decyzje co do przyznania wyr\u00f3\u017cnienia \u2013 jak s\u0142usznie przypominali radni \u2013 podejmuje wprawdzie rada, ale wy\u0142\u0105czne prawo rekomendacji przys\u0142uguje kapitule medalu. W dodatku kapitu\u0142a musi tu by\u0107 jednomy\u015blna. Dotychczas kapitu\u0142\u0119 medalu stanowili prezydent Krakowa, arcybiskup krakowski i rektor Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego.<\/p>\n
Poprzednia rada miasta dwukrotnie pr\u00f3bowa\u0142a zmieni\u0107 sk\u0142ad kapitu\u0142y, ale bezskutecznie. Uda\u0142o si\u0119 to dopiero radzie wybranej w 2024 roku. Co si\u0119 zmieni\u0142o? Najistotniejsz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 \u2013 pozwol\u0119 sobie sugerowa\u0107 \u2013 jest to, \u017ce w poprzedniej radzie by\u0142a Trzecia Droga, a teraz jej nie ma. W aktualnej j\u0119zyczkiem u wagi jest klub Lewicy. Ma\u0142a rzecz, a jaki efekt.
\nZmiana kapitu\u0142y dotyczy\u0142a podmiotu\/funkcji osoby zasiadaj\u0105cej w kapitule. Dyskusja jednak zesz\u0142a na tematy personalne i obj\u0119\u0142a ca\u0142okszta\u0142t dzia\u0142alno\u015bci ko\u0144cz\u0105cego swoj\u0105 misj\u0119 arcypasterza Marka J\u0119draszewskiego. Nie b\u0119d\u0119 przytacza\u0142 wyra\u017canych tam opinii, s\u0105 dosy\u0107 dobrze znane i maj\u0105 odniesienie do fakt\u00f3w. I znajd\u0105 si\u0119 w opublikowanym niebawem stenogramie z obrad rady.<\/p>\n
Pozwol\u0119 sobie wyrazi\u0107 w\u0142asn\u0105 opini\u0119. Nie wiem, czy obro\u0144cy dzia\u0142a\u0144 biskupa odbior\u0105 j\u0105 pozytywnie, mo\u017ce te\u017c nie spodoba\u0107 si\u0119 jego przeciwnikom.<\/p>\n
Doceniam, \u017ce arcybiskup powa\u017cnie podchodzi\u0142 do swoich obowi\u0105zk\u00f3w, swojej wizji religii i ko\u015bcio\u0142a. Powiedzie\u0107, \u017ce biskup jest tradycjonalist\u0105, to jakby nic nie powiedzie\u0107. Tradycje, do kt\u00f3rych Marek J\u0119draszewski nawi\u0105zuje, si\u0119gaj\u0105 XVIII wieku, gdy biskup nie tylko by\u0142 ksi\u0119ciem ko\u015bcio\u0142a, ale i cz\u0119sto sam by\u0142 ksi\u0119ciem. Nikt nie \u015bmia\u0142 kwestionowa\u0107 jego s\u0142\u00f3w, dzia\u0142a\u0144 i roli. Rewolucje i insurekcje z ko\u0144ca tamtego stulecia to smutne i niespodziewane wypadki, sprzeczne zapewne z boskim planem. Ich ofiarami byli niekt\u00f3rzy biskupi, w tym r\u00f3wnie\u017c z \u00f3wczesnego polskiego episkopatu. Biskup J\u0119draszewski realizowa\u0142 idee papie\u017ca Polaka i cz\u0119sto go cytowa\u0142 \u2013 tak jak wtedy, gdy swojej homilii stwierdzi\u0142: \u201eKap\u0142an nie jest bowiem tylko \u00abdrugim Chrystusem\u00bb, ale jest tak\u017ce ipse Chrystus, jest samym Chrystusem\u201d (cytata za \u201eGo\u015bciem Niedzielnym\u201d).<\/p>\n
Biskup od pocz\u0105tku wykazywa\u0142 pryncypialno\u015b\u0107, zw\u0142aszcza wobec swoich pracownik\u00f3w, a szczeg\u00f3lnie pracownic. Zaliczy\u0142 te\u017c przynajmniej jedn\u0105 wpadk\u0119, gdy dopu\u015bci\u0142 Ekke Overbecka (osoba znana felietoni\u015bcie, do czego rzeczony przyznaje si\u0119 z dum\u0105) do badania archiwum diecezjalnego, co potem zaowocowa\u0142o wykorzystaniem materia\u0142\u00f3w archiwalnych w ksi\u0105\u017cce \u201eMaxima culpa\u201d. Tak na marginesie, czy kto\u015b jeszcze pami\u0119ta, \u017ce ta ksi\u0105\u017cka mia\u0142a zmieni\u0107 Polsk\u0119, wp\u0142yn\u0105\u0107 na wyniki wyborcze, zmieni\u0107 ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki? No wi\u0119c jej potencjalny wp\u0142yw chyba nieco przeceniono. Ju\u017c p\u00f3\u0142 roku po jej wydaniu biskup m\u00f3g\u0142 spa\u0107 spokojnie. Nie zaszkodzi\u0142o mu nawet prze\u015bwietlanie jego sylwetki przez \u201eTygodnik Powszechny\u201d i przypominanie stanowczej obrony biskupa Paetza, u kt\u00f3rego by\u0142 biskupem pomocniczym. Biskup natomiast zapami\u0119ta\u0142 to \u201eTygodnikowi\u201d, kt\u00f3remu wytoczy\u0142 klasyczn\u0105 zimn\u0105 wojn\u0119. I prowadzi j\u0105 a\u017c do ko\u0144ca swojej misji.<\/p>\n
Ale czy biskup J\u0119draszewski r\u00f3\u017cni si\u0119 jako\u015b specjalnie od pozosta\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w episkopatu ? Specjali\u015bci od episkopatu twierdz\u0105, \u017ce biskupi solidarnie (adekwatne s\u0142owo u\u017cyte we w\u0142a\u015bciwej konfiguracji) wspieraj\u0105 \u201eko\u015bci\u00f3\u0142 toru\u0144ski\u201d. Opozycj\u0105 jakoby \u201eko\u015bcio\u0142a toru\u0144skiego\u201d mia\u0142by by\u0107 \u201eko\u015bci\u00f3\u0142 wadowicki\u201d. Podobnie m\u00f3wiono w czasach dawno minionych o grupie natoli\u0144skiej i otwockiej. R\u00f3\u017cnice jednak mi\u0119dzy biskupimi frakcjami s\u0105 jednak mniejsze ni\u017c pomi\u0119dzy \u201enatoli\u0144czykami\u201d a \u201epu\u0142awianami\u201d. A przecie\u017c dopisywany do frakcji toru\u0144skiej odchodz\u0105cy biskup J\u0119draszewski doktrynalnie jest ewidentnie kontynuatorem Wielkiego Wadowiczanina.<\/p>\n
Ad rem. To, co si\u0119 sta\u0142o na posiedzeniu Rady Kr\u00f3lewskiego Sto\u0142ecznego Miasta Krakowa, to malutki kroczek w kierunku normalno\u015bci, czyli stanu, w kt\u00f3rym to nie religia i kap\u0142ani rz\u0105dz\u0105 rz\u0105dem i samorz\u0105dem. Mo\u017ce jednak dziwi\u0107, \u017ce prezydent Krakowa, przewodnicz\u0105cy kapitu\u0142y (kapitu\u0142y medalu, nie wawelskiej czy metropolitalnej), nie przekaza\u0142 radnym opinii do uchwa\u0142y, co jest chyba precedensem w uchwa\u0142odawczej historii rady. Oczekiwaliby\u015bmy, by prezydent mia\u0142 swoje zdanie w wa\u017cnych sprawach i nie ba\u0142 si\u0119 go wyrazi\u0107. \u0141atwiej nam, a przynajmniej mnie, b\u0119dzie zgadza\u0107 si\u0119 z nim lub nie zgadza\u0107. A panu biskupowi \u017cyczymy mi\u0142ej i wysokiej emerytury, o kt\u00f3r\u0105 podobno ju\u017c sam sobie skutecznie zadba\u0142.<\/p>\n