Za nami 8 marca. Dzie\u0144 Kobiet. Do\u015b\u0107 istotna data w kalendarzu feminizmu. \u015awi\u0119to o burzliwej historii, wielokrotnie upolityczniane, w czasach PRL-u przekszta\u0142cone w karykatur\u0119. Obchodzono je po raz pierwszy w 1909 roku. By\u0142a to inicjatywa ruch\u00f3w robotniczych zwi\u0105zana z socjalistyczn\u0105 walk\u0105 tamtych czas\u00f3w. Gdy podczas Mi\u0119dzynarodowej Socjalistycznej Konferencji Kobiet (1910) w Kopenhadze sufra\u017cystki i dzia\u0142aczki zaproponowa\u0142y, by \u015bwi\u0119to kobiet sta\u0142o si\u0119 cykliczne, przede wszystkim traktowa\u0142y je jako manifestacj\u0119 walki o prawa kobiet.<\/p>\n
Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce kobiety musia\u0142y walczy\u0107 o siebie, o swoje prawa, i to walczy\u0107 na r\u00f3\u017cne sposoby: krzykiem na ulicy, nauczaniem, prelekcjami, konferencjami, presj\u0105 polityczn\u0105. Cz\u0119sto te\u017c ponosi\u0142y ogromne koszty tej walki. Sufra\u017cystki trafia\u0142y do wi\u0119zie\u0144 i szpitali psychiatrycznych, by\u0142y wyrzucane z dom\u00f3w przez w\u0142asne rodziny. To d\u0142uga krucjata, trwaj\u0105ca od XIX do XXI wieku. \u015awi\u0119to kobiet dzisiaj staje si\u0119 zatem upami\u0119tnieniem tej batalii. Ci\u0105gle te\u017c jest to \u015bwi\u0119to nie radosne, ale smutne.<\/p>\n
Ruch walki o prawa kobiet ma swoje korzenie w walce z niewolnictwem, w walce o prawa innych, wykluczonych, uprzedmiotowionych. Pierwsze sufra\u017cystki walczy\u0142y o wyzwolenie ludzi traktowanych jak przedmiot tylko dlatego, \u017ce zakwalifikowano ich jako gorszych. Dzisiaj rasizm tak samo jak kolonializm zosta\u0142 zdelegalizowany i zdyskwalifikowany moralnie. Niewolnictwo ci\u0105gle jednak jest na \u015bwiecie, obejmuje te\u017c kobiety. Wiele os\u00f3b zmuszanych jest do niewolniczej pracy lub wykorzystywanych seksualnie. \u015awi\u0119to kobiet to zatem smutne \u015bwi\u0119to, bo nadal nie zrealizowano d\u0105\u017ce\u0144 naszych bab\u0107, prabab\u0107, tych, kt\u00f3re sprzeciwia\u0142y si\u0119 wykorzystywaniu.<\/p>\n
Pierwsze sufra\u017cystki walczy\u0142y o prawa zwierz\u0105t. Dziewi\u0119tnastowieczne ruchy antywiwisekcyjne, pierwsze stowarzyszenia opieki nad zwierz\u0119tami zainicjowane by\u0142y przez sufra\u017cystki. Dzisiaj ekofeminizm znalaz\u0142 si\u0119 na froncie walki o wyzwolenie zwierz\u0105t z koszmaru ferm przemys\u0142owych czy laboratori\u00f3w. Tutaj nic si\u0119 nie zmieni\u0142o, zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 tylko liczba ofiar ludzkiej zach\u0142anno\u015bci i znieczulicy. Miliardy mordowanych istnie\u0144 to nadal nasza krwawa codzienno\u015b\u0107. Dla ekofeministek 8 marca to ci\u0105gle smutne \u015bwi\u0119to.<\/p>\n
Pierwsze sufra\u017cystki domaga\u0142y si\u0119 praw wyborczych, prawa do edukacji, zarobku, podmiotowo\u015bci prawnej i ekonomicznej. Wsp\u00f3\u0142czesne kobiety ci\u0105gle zarabiaj\u0105 mniej ni\u017c m\u0119\u017cczy\u017ani, ci\u0105gle musz\u0105 walczy\u0107 ze szklanym sufitem m\u0119skiego szowinizmu. Dla wielu kobiet, kt\u00f3re zmagaj\u0105 si\u0119 na co dzie\u0144 z nier\u00f3wn\u0105 rywalizacj\u0105 i deprecjacj\u0105 ich kompetencji, 8 marca to smutne \u015bwi\u0119to. A w tym roku, tak akurat na 8 marca, kobiety w Polsce us\u0142ysza\u0142y, \u017ce zaj\u015bcie w ci\u0105\u017c\u0119 nadal b\u0119dzie dla nich ryzykowne. Marsza\u0142ek Sejmu zrobi\u0142 nam kobietom prezent: odsun\u0105\u0142 w czasie procedowanie kwestii dost\u0119pno\u015bci aborcji. Tak jakby ma\u0142o by\u0142o upokorze\u0144, uprzedmiotowienia i \u015bmierci kobiet, kt\u00f3re zmar\u0142y w szpitalach tylko dlatego, \u017ce lekarze bali si\u0119 wykonywa\u0107 sw\u00f3j zaw\u00f3d.<\/p>\n
W 1909 roku kobiety zacz\u0119\u0142y maszerowa\u0107. Ten marsz trwa nieprzerwanie: marsz r\u00f3wno\u015bci, siostrze\u0144stwa i braterstwa. 10 marca to Dzie\u0144 M\u0119\u017cczyzn. Wszystkim panom \u017cycz\u0119 z ca\u0142ego serca, \u017ceby ich siostry, przyjaci\u00f3\u0142ki, c\u00f3rki, ukochane, \u017cony, kochanki nie umiera\u0142y w szpitalach, czekaj\u0105c, a\u017c lekarze spe\u0142ni\u0105 sw\u00f3j obowi\u0105zek. 10 marca to Dzie\u0144 M\u0119\u017cczyzn, wi\u0119c dzisiaj \u017cycz\u0119 wam, drodzy panowie, braterstwa, szczero\u015bci i przyja\u017ani. \u017bycz\u0119 wam te\u017c siostrze\u0144stwa, bo tylko razem mo\u017cemy zmieni\u0107 \u015bwiat na lepszy. 10 marca to tak\u017ce doskona\u0142a okazja, by zrozumie\u0107, \u017ce kiedy\u015b bycie sufra\u017cyst\u0105 by\u0142o niszowe i \u015bmieszne, a dzisiaj bycie feminist\u0105 jest zwyczajnym odruchem solidarno\u015bci. Zw\u0142aszcza gdy 10 marca i 8 marca spotkamy si\u0119 w jednym marszu. Nie ma demokracji bez wolno\u015bci obywatelek i obywateli.<\/p>\n
Felieton jest wyrazem opinii autorki. Nie prezentuje stanowiska ZR<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Za nami 8 marca, przed nami 10 marca. Dwie daty, dwa \u015bwi\u0119ta, jedno wyzwanie: realizacja wolno\u015bci, prawdziwej wolno\u015bci. W moim \u015bwi\u0105tecznym felietonie dzisiaj o \u015bwi\u0119cie kobiet i wsp\u00f3\u0142czesnych obci\u0105\u017ceniach, o marszu ku r\u00f3wno\u015bci. <\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":19411,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-37864","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37864","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37864"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37864\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19411"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37864"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37864"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37864"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}