{"id":37377,"date":"2023-12-21T17:32:00","date_gmt":"2023-12-21T16:32:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=37377"},"modified":"2023-12-21T17:38:22","modified_gmt":"2023-12-21T16:38:22","slug":"przywrocenie-konstytucyjnego-ladu-po-puczu-felieton-fryderyka-zolla-488","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=37377","title":{"rendered":"Przywr\u00f3cenie konstytucyjnego \u0142adu po puczu. Felieton Fryderyka Zolla (489)"},"content":{"rendered":"<h4>\nOstatnie wydarzenia dotycz\u0105ce TVP wywo\u0142uj\u0105 pytania o&nbsp;legalno\u015b\u0107 podj\u0119tych dzia\u0142a\u0144. A&nbsp;jest to jedynie preludium, bo&nbsp;w kolejce do&nbsp;rozwi\u0105zania czekaj\u0105 problemy o&nbsp;wiele powa\u017cniejsze, takie jak Trybuna\u0142 Konstytucyjny czy Krajowa Rada S\u0105downictwa i&nbsp;nielegalnie wybrani s\u0119dziowie.<\/h4>\n<p>Od 2015 roku PiS przeprowadza\u0142 w&nbsp;Polsce pucz, zrywaj\u0105c praktycznie prawn\u0105 ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 pa\u0144stwa. Utworzono ca\u0142y szereg niekonstytucyjnych instytucji, takich jak Rada Medi\u00f3w Narodowych. W&nbsp;wyniku puczu mamy obecnie w&nbsp;Polsce niekonstytucyjny stan prawny, kt\u00f3rego pa\u0144stwo utrzymywa\u0107 nie mo\u017ce. A&nbsp;poniewa\u017c w&nbsp;niekonstytucyjnym stanie prawnym z&nbsp;istoty rzeczy nie istnieje procedura przywracania konstytucyjno\u015bci, nowy rz\u0105d stoi przed wyzwaniem, jak t\u0119 konstytucyjno\u015b\u0107 przywr\u00f3ci\u0107.<\/p>\n<p>Jedn\u0105 z&nbsp;metod by\u0142by rodzaj okr\u0105g\u0142ego sto\u0142u \u2013 rozwi\u0105zanie zapewne najlepsze jako buduj\u0105ce zgod\u0119 na&nbsp;przysz\u0142o\u015b\u0107. Z\u0142agodzon\u0105 wersj\u0105 by\u0142aby pr\u00f3ba porozumienia si\u0119 z&nbsp;prezydentem, na&nbsp;wz\u00f3r tej z&nbsp;1989 roku. R\u00f3\u017cnica w&nbsp;stosunku do&nbsp;tamtego okresu wydaje si\u0119 jednak zasadnicza, poniewa\u017c cz\u0142onkowie obozu PiS-u nie godz\u0105 si\u0119 na&nbsp;demokratyzacj\u0119. Ju\u017c po&nbsp;wyborach prezydent Andrzej Duda powo\u0142a\u0142 znaczn\u0105 liczb\u0119 neos\u0119dzi\u00f3w, pog\u0142\u0119biaj\u0105c niekonstytucyjny stan prawny. Pokaza\u0142 przez to, \u017ce&nbsp;nie jest gotowy do&nbsp;negocjowania sposobu przywr\u00f3cenia konstytucyjno\u015bci. Tego samego dowodz\u0105 dwa prezydenckie listy do&nbsp;Sejmu.<\/p>\n<p>Gdyby pojawi\u0142a si\u0119 jaka\u015b szansa wsp\u00f3\u0142pracy z&nbsp;prezydentem, trzeba z&nbsp;niej skorzysta\u0107. Przede wszystkim jednak nale\u017cy przywr\u00f3ci\u0107 konstytucyjno\u015b\u0107 instytucji pa\u0144stwa, w&nbsp;tym medi\u00f3w publicznych. Droga do&nbsp;przywr\u00f3cenia stanu konstytucyjno\u015bci nie ma precedensu i&nbsp;jest pe\u0142na ryzyka, ale jeszcze wi\u0119kszym ryzykiem by\u0142oby zamro\u017cenie stanu niekonstytucyjno\u015bci. Pa\u0144stwo w&nbsp;takich warunkach nie mo\u017ce legalnie funkcjonowa\u0107, a&nbsp;wobec braku Trybuna\u0142u Konstytucyjnego spe\u0142niaj\u0105cego standard konstytucyjno\u015bci nie mo\u017cna zgodnie z&nbsp;procedur\u0105 stwierdza\u0107 niekonstytucyjno\u015bci akt\u00f3w prawnych. Kroki podj\u0119te przez rz\u0105d w&nbsp;odniesieniu do&nbsp;TVP przynios\u0105 natomiast pozytywne rezultaty tylko wtedy, gdy stan konstytucyjno\u015bci zostanie rzeczywi\u015bcie przywr\u00f3cony. W&nbsp;wyniku tych dzia\u0142a\u0144 musi powsta\u0107 telewizja absolutnie niezale\u017cna, patrz\u0105ca rz\u0105dz\u0105cym na&nbsp;r\u0119ce.<\/p>\n<p>W&nbsp;latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych pracowa\u0142em w&nbsp;powo\u0142anym przez ministra Emila W\u0105sacza zespole, kt\u00f3ry stara\u0142 si\u0119 przygotowa\u0107 model w&nbsp;pe\u0142ni niezale\u017cnej telewizji publicznej. Proponowali\u015bmy, aby niezbywalne akcje TVP zosta\u0142y przydzielone uniwersytetom pa\u0144stwowym, czyli instytucjom nale\u017c\u0105cym do&nbsp;pa\u0144stwa, ale autonomicznym i&nbsp;zdecentralizowanym. W\u0142adza nie mia\u0142aby wtedy prostego dost\u0119pu do&nbsp;TVP. Mo\u017cna dyskutowa\u0107, czy dzi\u015b te rozwi\u0105zania s\u0105 aktualne. Niew\u0105tpliwie jednak konieczne jest stworzenie instytucji odpowiednio zabezpieczonej przed rz\u0105dowym zamachem.<\/p>\n<p>W&nbsp;przysz\u0142o\u015bci telewizj\u0119 publiczn\u0105 obroni tylko jej wysoka jako\u015b\u0107, pe\u0142na niezale\u017cno\u015b\u0107 od polityk\u00f3w, a&nbsp;tak\u017ce pluralizm. W&nbsp;programie takiej telewizji musz\u0105 si\u0119 odnale\u017a\u0107 r\u00f3wnie\u017c wyborcy PiS-u. Jedynie w\u00f3wczas obecne dzia\u0142ania b\u0119dzie mo\u017cna usprawiedliwi\u0107.<\/p>\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n<p><em>Felieton jest wyrazem opinii autora. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ostatnie wydarzenia dotycz\u0105ce TVP wywo\u0142uj\u0105 pytania o legalno\u015b\u0107 podj\u0119tych dzia\u0142a\u0144. A jest to jedynie preludium, bo w kolejce do rozwi\u0105zania czekaj\u0105 problemy o wiele powa\u017cniejsze, takie jak Trybuna\u0142 Konstytucyjny czy Krajowa Rada S\u0105downictwa i nielegalnie wybrani s\u0119dziowie.<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":24583,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-37377","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37377","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37377"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37377\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24583"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37377"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37377"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37377"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}