Nagroda dla organizacji ukrai\u0144skiej to wyra\u017ane uhonorowanie ca\u0142ej cierpi\u0105cej Ukrainy. Ukrai\u0144cy broni\u0105 Europy i \u015bwiata przed imperialnym szale\u0144stwem ludzi, kt\u00f3rzy po z\u0142upieniu swoich poszukuj\u0105 nowych teren\u00f3w \u0142ownych. Jednak mimo nieba przykrytego rakietami, mimo bezmiaru cierpienia, \u015bmierci, zniszcze\u0144, g\u0142odu, zimna \u0142atwiej jest broni\u0107 praw cz\u0142owieka w Ukrainie, kraju demokratycznym i szanuj\u0105cym wolno\u015b\u0107. Dobrze wi\u0119c si\u0119 sta\u0142o, \u017ce obok Ukrai\u0144c\u00f3w nagrod\u0119 otrzymali Rosjanie oraz Bia\u0142orusin (zast\u0119powany w Oslo \u2013 jak niegdy\u015b Lech Wa\u0142\u0119sa \u2013 przez \u017con\u0119, kt\u00f3ra zapewne r\u00f3wnie\u017c mog\u0142aby to wyr\u00f3\u017cnienie otrzyma\u0107).<\/p>\n\n\n\n
Ukrai\u0144cy musz\u0105 jednak uwa\u017ca\u0107, by wojna nie zniszczy\u0142a w nich tego, o co walcz\u0105. Wa\u017cnym zadaniem w procesie odbudowy Ukrainy b\u0119dzie zapewnienie wolno\u015bci uniwersytetom. Projekt, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie przechodzi przez Rad\u0119 Najwy\u017csz\u0105 (ukrai\u0144ski parlament), ma zakaza\u0107 jakiegokolwiek korzystania ze \u017ar\u00f3de\u0142 rosyjskoj\u0119zycznych w pracy naukowej. Mo\u017cna zrozumie\u0107 pow\u00f3d tego zakazu. Rosja wszelkimi \u015brodkami szerzy propagand\u0119 antyukrai\u0144sk\u0105, a jej zadeklarowanym celem jest zniszczenie narodu i j\u0119zyka ukrai\u0144skiego. To oczywiste, \u017ce polityka Ukrainy, w tym traktowanie j\u0119zyka i kultury Rosjan, nie powinna by\u0107 oceniana z punktu widzenia bezpiecznych pa\u0144stw Zachodu. Niemniej nic nie zwalnia z przestrzegania podstawowych zasad, kt\u00f3re zapewni\u0142y Zachodowi sukces. Jedn\u0105 z nich jest w\u0142a\u015bnie wolno\u015b\u0107 bada\u0144 naukowych. Zakaz si\u0119gania po \u017ar\u00f3d\u0142a rosyjskoj\u0119zyczne \u2013 nie tylko rosyjskie \u2013 nie daje si\u0119 pogodzi\u0107 z istot\u0105 uniwersytetu i zagra\u017ca egzystencjalnym interesom Ukrainy. Dla bezpiecze\u0144stwa kraju naukowcy ukrai\u0144scy, podobnie jak niegdy\u015b sowietolodzy ameryka\u0144scy, musz\u0105 mie\u0107 swobod\u0119 zajmowania si\u0119 Rosj\u0105, jej polityk\u0105, nauk\u0105 i prawem, a to wymaga krytycznego wykorzystania \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n\n\n\n
W Ukrainie uniwersytet potrzebuje zasadniczej reformy, tak aby m\u00f3g\u0142 sprzyja\u0107 rozwojowi nauki i wykuwaniu si\u0119 ukrai\u0144skich elit. Droga do tego celu nie prowadzi przez zakazy. Nagroda Nobla dla ukrai\u0144skiej organizacji jest wielkim zaszczytem, ale i ostrze\u017ceniem. Ochrona praw cz\u0142owieka oznacza ochron\u0119 warto\u015bci, kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 nie lubi i kt\u00f3re odrzuca. Czeka tu Ukrain\u0119 powa\u017cny sprawdzian. Nagroda dla Memoria\u0142u i dla Alesia Bialackiego ma w tym kontek\u015bcie szczeg\u00f3lne znaczenie. Obrona praw cz\u0142owieka w Rosji wymaga wielkiego bohaterstwa. Bardzo trudno jest sprzeciwia\u0107 si\u0119 wszechogarniaj\u0105cemu z\u0142u i pa\u0144stwu totalitarnemu. S\u0105 w Rosji tacy bohaterowie. Ludzie Memoria\u0142u, podobnie jak niegdy\u015b cz\u0142onkowie Bia\u0142ej R\u00f3\u017cy w Niemczech, ratuj\u0105 resztki cz\u0142owiecze\u0144stwa w swoim kraju. Osadzony w wi\u0119zieniu Ale\u015b Bialacki natomiast symbolizuje sprzeciw milion\u00f3w Bia\u0142orusin\u00f3w: kolejarzy blokuj\u0105cych moskiewskie transporty, manifestant\u00f3w walcz\u0105cych o woln\u0105, demokratyczn\u0105 Bia\u0142oru\u015b, emigrant\u00f3w zmuszonych do opuszczenia ojczyzny.<\/p>\n\n\n\n
Tegoroczna Nagroda Nobla pokazuje, \u017ce lepszy \u015bwiat jest mo\u017cliwy, \u017ce nawet w tragicznych okoliczno\u015bciach nie gin\u0105 cz\u0142owiecze\u0144stwo, odwaga, szlachetno\u015b\u0107, solidarno\u015b\u0107, umi\u0142owanie prawdy. Wr\u0119czono Nobla, kt\u00f3ry daje nadziej\u0119. Daje nam nadziej\u0119 na jutro.<\/p>\n\n\n\n
Felieton jest wyrazem opinii autora. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Tegoroczn\u0105 Pokojow\u0105 Nagrod\u0119 Nobla wr\u0119czono ukrai\u0144skiemu Centrum Praw Obywatelskich, rosyjskiemu stowarzyszeniu Memoria\u0142 i dzia\u0142aczowi bia\u0142oruskiej opozycji Alesiowi Bialackiemu. Norweski Komitet Noblowski s\u0142usznie doceni\u0142 bohaterstwo ludzi, kt\u00f3rzy pochodz\u0105 z kraj\u00f3w w stanie wojny, sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 naruszaniu praw cz\u0142owieka i dokumentuj\u0105 zbrodnie. <\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":24583,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-34386","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34386","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=34386"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34386\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24583"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=34386"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=34386"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=34386"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}