Obowi\u0105zuj\u0105cy w Polsce system okazuje si\u0119 w dobie pandemii dziwnie rozrzutny. Szczepienia, kt\u00f3re ograniczaj\u0105 liczb\u0119 zachorowa\u0144, a w razie zachorowania \u0142agodz\u0105 jego przebieg, s\u0105 dobrowolne.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017cna by powiedzie\u0107: kto bogatemu zabroni? Chce chorowa\u0107, niech choruje! Zaraz, zaraz. Choroba to niezupe\u0142nie prywatna sprawa. System jest skonstruowany tak, by pokrywa\u0107 koszty leczenia ludzi powa\u017cnie chorych. Ju\u017c Margaret Thatcher powtarza\u0142a: pa\u0144stwo nie ma w\u0142asnych pieni\u0119dzy, ma pieni\u0105dze podatnika. W naszym systemie jest podobnie \u2013 to nasze podatki go finansuj\u0105. Ci zatem, kt\u00f3rzy w chorobie korzystaj\u0105 z terapii, lecz\u0105 si\u0119 na koszt systemu, czyli koszt wszystkich p\u0142ac\u0105cych podatki. I dobrze, poniewa\u017c tak wygl\u0105da nasza umowa spo\u0142eczna: wszyscy powinni solidarnie p\u0142aci\u0107, aby w razie potrzeby r\u00f3wnie\u017c otrzyma\u0107 pomoc. Tyle tylko, \u017ce ilo\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w (jak zawsze zreszt\u0105) jest ograniczona, a liczba potrzebuj\u0105cych du\u017ca. Jak usprawni\u0107 system? Mo\u017cna by podnie\u015b\u0107 sk\u0142adki, aby w systemie by\u0142o wi\u0119cej pieni\u0119dzy. Tu jednak wkraczamy w kwestie solidarno\u015bci i odpowiedzialno\u015bci, i wolno\u015bci ka\u017cdej jednostki w pa\u0144stwie. Gdzie\u015b w tle jest te\u017c pytanie o w\u0142a\u015bciwe wykorzystanie \u015brodk\u00f3w przez system, ale to zostawmy na boku.<\/p>\n\n\n\n
Mamy pandemi\u0119. Szpitalne leczenie chorych na COVID-19 jest drogie, doba pod\u0142\u0105czenia do p\u0142ucoserca kosztuje milion z\u0142otych. System p\u0142aci. Chorych przybywa. Koszty rosn\u0105. Mo\u017cna by ograniczy\u0107 liczb\u0119 chorych wymagaj\u0105cych leczenia, stosuj\u0105c si\u0119 do zalece\u0144 (maseczki, dystans, szczepionka), ale zalecenia to jedno, a praktyka drugie. U wielu os\u00f3b maski w najlepszym wypadku wisz\u0105 pod brod\u0105. Mo\u017cna by te\u017c nakaza\u0107 szczepienie, by zmniejszy\u0107 liczb\u0119 zachorowa\u0144 i ci\u0119\u017ckiego przebiegu choroby. Mniejsza liczba chorych na COVID-19 to wi\u0119ksze mo\u017cliwo\u015bci leczenia innych schorze\u0144. System ma ca\u0142y czas tyle samo pieni\u0119dzy. No, chyba \u017ce zap\u0142acimy wi\u0119cej\u2026<\/p>\n\n\n\n
Tu zaczyna si\u0119 problem rozrzutno\u015bci naszego systemu. Zamiast zapobiega\u0107 (szczepi\u0107, egzekwowa\u0107 zalecenie noszenia masek itd.) zwi\u0119ksza si\u0119 liczb\u0119 \u0142\u00f3\u017cek. Chorzy musz\u0105 mie\u0107 miejsce w szpitalu. To ich prawo. Zgadza si\u0119, ale czy nie lepiej zapobiega\u0107, ni\u017c leczy\u0107? Zapobieganie jest ta\u0144sze. Czy sta\u0107 system (to znaczy: nas wszystkich) na leczenie tysi\u0119cy ludzi, gdy mo\u017cna temu przeciwdzia\u0142a\u0107? No i drugie pytanie, nie mniej wa\u017cne. Co z tymi, kt\u00f3rzy si\u0119 zaszczepili i powinni podj\u0105\u0107 leczenie innych schorze\u0144 (one nadal wyst\u0119puj\u0105, koronawirus ich nie zlikwidowa\u0142)? Ci ludzie nie mog\u0105 si\u0119 leczy\u0107, poniewa\u017c miejsca s\u0105 zaj\u0119te przez tych, kt\u00f3rzy si\u0119 nie zaszczepili i ci\u0119\u017cko choruj\u0105. Zaszczepieni i chorzy maj\u0105 wszelkie prawo do pomocy \u2013 zrobili to, co nale\u017ca\u0142o. A niezaszczepieni (z w\u0142asnej woli, nie z powodu powa\u017cnych przeciwwskaza\u0144 medycznych)? Nie wymaga si\u0119 od nich solidarno\u015bci z innymi. Mog\u0105 swobodnie ogranicza\u0107 wolno\u015b\u0107 pozosta\u0142ych chorych. Mog\u0105, bo kto im zabroni? B\u0119d\u0105 krzycze\u0107 o wolno\u015bci i swoich prawach, grozi\u0107 buntem i brakiem poparcia. Pytam o prawa tych, kt\u00f3rzy nie maj\u0105 si\u0142y krzycze\u0107 i umieraj\u0105 po cichu. Codziennie umiera w Polsce wi\u0119cej os\u00f3b, ni\u017c zabiera na pok\u0142ad tupolew\u2026<\/p>\n\n\n\n
Felieton jest wyrazem opinii autorki. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie KOD.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" System nie ma w\u0142asnych pieni\u0119dzy, ma nasze. Wydaje je tak, jak uzna za stosowne. S\u0142usznie si\u0119 m\u00f3wi, \u017ce lepiej zapobiega\u0107, ni\u017c leczy\u0107 \u2013 cho\u0107by ze wzgl\u0119d\u00f3w finansowych, bo zapobieganie jest ta\u0144sze ni\u017c leczenie rozwini\u0119tej choroby. Nasz system najwyra\u017aniej nie przyswoi\u0142 tej nauki.<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":28514,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-28557","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28557"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28557\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/28514"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28557"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28557"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}