Polski konkordat, ten obowi\u0105zuj\u0105cy, jest dobrym tematem do dyskusji o wsp\u00f3\u0142czesnej Polsce, demokracji, religii i ko\u015bciele katolickim. Dyskutujmy wi\u0119c, dop\u00f3ki obowi\u0105zuje. Niestety, prawdziwy jest pogl\u0105d, \u017ce gdyby relacje pa\u0144stwo \u2013 ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki opiera\u0142y si\u0119 tylko na zapisach konkordatu, to sytuacja nie wygl\u0105da\u0142aby najgorzej i dla pa\u0144stwa, i dla jego obywateli. A przecie\u017c konkordat uk\u0142adany by\u0142 przez polski episkopat i przedstawiony do podpisu Hannie Suchockiej, kt\u00f3ra podpisa\u0142a go zapewne nawet bez czytania. Podpisa\u0142aby ka\u017cdy konkordat. Jej uleg\u0142o\u015b\u0107 wobec ko\u015bcio\u0142a by\u0142a nawet wi\u0119ksza ni\u017c uleg\u0142o\u015b\u0107 Andrzeja Dudy wobec prezesa.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017ce si\u0119 dzi\u015b wydawa\u0107 \u015bmieszne, \u017ce preambu\u0142a konkordatu odwo\u0142uje si\u0119 do powszechnych zasad prawa mi\u0119dzynarodowego, \u0142\u0105cznie z normami dotycz\u0105cymi praw cz\u0142owieka i podstawowych swob\u00f3d oraz wyeliminowania wszelkich form nietolerancji i dyskryminacji \u2013 cho\u0107 tylko z powod\u00f3w religijnych. Odwo\u0142ywanie si\u0119 do praw cz\u0142owieka dzisiaj pewnie biskupi by sobie darowali. \u0179le im si\u0119 kojarzy.<\/p>\n\n\n\n
Zapewne dopiero po op\u00f3\u017anionej \u2013 z winy lub zas\u0142ugi SLD \u2013 ratyfikacji konkordatu polscy biskupi zdali sobie spraw\u0119, \u017ce ich realne wp\u0142ywy oraz potrzeby wykraczaj\u0105 poza to, co sobie w konkordacie zagwarantowali. Plucie sobie w brod\u0119 i narzekania trwa\u0142y jednak kr\u00f3tko. Szybko uda\u0142o si\u0119 uzyska\u0107, cokolwiek biskupom przysz\u0142o do g\u0142owy.<\/p>\n\n\n\n
W rezultacie kapelan\u00f3w mamy nie tylko w wojsku, ale we wszystkich s\u0142u\u017cbach mundurowych, nawet u kominiarzy. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zaliczy\u0142 tylko jedn\u0105 wpadk\u0119: komisj\u0119 maj\u0105tkow\u0105, cho\u0107 wystarczy\u0142o tam po prostu bezczelnie nie kra\u015b\u0107. Pisz\u0119: bezczelnie, bo mo\u017cna by\u0142o \u015bmia\u0142o zaw\u0142aszcza\u0107 maj\u0105tek publiczny, ale najwyra\u017aniej okaza\u0142o si\u0119 to za ma\u0142o. Jednak dzi\u0119ki \u017cyczliwej postawie premiera Tuska ko\u015bci\u00f3\u0142, je\u015bli nawet wyszed\u0142 z tej afery z uszczerbkiem na wizerunku, to na pewno nie na maj\u0105tku.<\/p>\n\n\n\n
\u201eWp\u0142yw Ko\u015bcio\u0142a na sprawy publiczne i na spo\u0142ecze\u0144stwo b\u0119dzie si\u0119 utrzymywa\u0142 tak d\u0142ugo, jak d\u0142ugo Ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 zagwarantowa\u0107 rz\u0105dowi wsparcie, i dop\u00f3ki to wsparcie b\u0119dzie dla rz\u0105du warto\u015bciowe. Je\u015bli du\u017ce grupy wyborc\u00f3w b\u0119d\u0105 uwa\u017ca\u0142y, \u017ce Polska niekoniecznie musi by\u0107 katolicka, i odwr\u00f3c\u0105 si\u0119 od Ko\u015bcio\u0142a albo od niego odejd\u0105, jego si\u0142a polityczna tak\u017ce zniknie. Je\u015bli Ko\u015bci\u00f3\u0142 straci autorytet moralny, znikn\u0105 jego wp\u0142ywy polityczne\u201d \u2013 A. Grzyma\u0142a-Busse \u201ePolska jako anomalia w stosunkach pomi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142em i pa\u0144stwem?\u201d (r\u00f3wnie\u017c: Nations under God: How Churches Use Moral Authority to Influence Policy, Princeton: Princeton University Press, 2015).<\/p>\n\n\n\n
Ta opinia to kwintesencja nowych relacji Ko\u015bcio\u0142a z politykami PiS-u, chocia\u017c trudno powiedzie\u0107, czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzyskuje od tego rz\u0105du wi\u0119cej ni\u017c od innych. Przypomnijmy sobie, jak wprowadzano dzie\u0144 \u015bwi\u0105teczny Trzech Kr\u00f3li (albo sze\u015bciu, jak twierdz\u0105 niekt\u00f3rzy katoliccy politycy). Zrobiono to tak szybko, \u017ce zapomniano poprosi\u0107 episkopat o formaln\u0105 zgod\u0119, czyli w zasadzie z\u0142amano zapisy konkordatu. Episkopat oczywi\u015bcie by\u0142 za, cho\u0107 nawet jego zaskoczy\u0142 ten p\u0119d do \u015bwi\u0119towania.<\/p>\n\n\n\n
Trzeba przyzna\u0107, \u017ce biskup\u00f3w i polityk\u00f3w PiS-u \u0142\u0105czy pewna wsp\u00f3lnota ideologiczna. Tak si\u0119 przy okazji sk\u0142ada, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 postulat\u00f3w moralnych wydaje si\u0119 nie dotyczy\u0107 kleru, a politycy s\u0105 przekonani, \u017ce ich na pewno nie dotyczy. Wsp\u00f3lnie chc\u0105 regulowa\u0107 \u017cycie seksualne nie tylko dzikich obywateli, wsp\u00f3lnie te\u017c udaj\u0105, \u017ce do nich samych te regulacje si\u0119 nie odnosz\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Politykom PiS-u podoba si\u0119 spos\u00f3b, w jaki biskupi traktuj\u0105 wiernych, bo sami tak samo traktuj\u0105 swoich wyborc\u00f3w. Prze\u015bwiadczenie o szczeg\u00f3lnej spo\u0142ecznej misji religii jest jednym z podstawowych problem\u00f3w i zagro\u017ce\u0144 naszej bardzo u\u0142omnej demokracji. Kiedy PiS m\u00f3wi o suwerenie, czyli \u201eludzie\u201d g\u0142osuj\u0105cym, ma na my\u015bli wy\u0142\u0105cznie w\u0142asny elektorat, w demokracji za\u015b nie ma innych suweren\u00f3w ni\u017c \u201elud\u201d, bo demokracja to w\u0142a\u015bnie w\u0142adza ludu. Je\u015bli przyjmiemy tez\u0119 o szczeg\u00f3lnej roli religii i w konsekwencji to, \u017ce w\u0142adza pochodzi od boga, to nie mamy ju\u017c demokracji, ale teokracj\u0119, a przynajmniej realny sojusz o\u0142tarza z prezesem. Czyli to, co dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n
Napraw\u0119 Rzeczypospolitej trzeba wi\u0119c rozpocz\u0105\u0107 od naprawy relacji pa\u0144stwo \u2013 ko\u015bci\u00f3\u0142 \u2013 spo\u0142ecze\u0144stwo. I to szybko, zanim patrz\u0105cy na nas z g\u00f3ry Ko\u015bciuszko zareaguje adekwatnie do sytuacji.<\/p>\n\n\n\n
Tak wi\u0119c addio, konkordacie, witajcie, pomidory. Cho\u0107by i w keczupie.<\/p>\n\n\n\n
Jak si\u0119 wszyscy zapewne domy\u015blacie, uwa\u017cam, \u017ce konkordat powinien zosta\u0107 wypowiedziany.<\/p>\n\n\n\n