{"id":23548,"date":"2021-02-19T21:07:45","date_gmt":"2021-02-19T20:07:45","guid":{"rendered":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=23548"},"modified":"2021-02-19T21:07:47","modified_gmt":"2021-02-19T20:07:47","slug":"czlowiek-niewolnosci-felieton-marcina-nowaka-26","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=23548","title":{"rendered":"Cz\u0142owiek nieWolno\u015bci. Felieton Marcina Nowaka (26)"},"content":{"rendered":"\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Z punktu widzenia prawicowej narracji por\u00f3wnywanie kariery Daniela Obajtka do szar\u017cy Napoleona pod Somosierr\u0105, w wyniku kt\u00f3rej Hiszpanom odebrano wolno\u015b\u0107, jest \u2013 delikatnie m\u00f3wi\u0105c \u2013 niefortunne.<\/h4>\n\n\n\n<p>Napoleon Bonaparte w polskiej \u015bwiadomo\u015bci zajmuje stosunkowo wa\u017cne miejsce i zwykle kojarzony jest pozytywnie \u2013 g\u0142\u00f3wnie dlatego, \u017ce Polki i Polacy wi\u0105zali z nim nadzieje na odzyskanie utraconej niepodleg\u0142o\u015bci. Bonaparte przeciwstawia\u0142 si\u0119 trzem mocarstwom, kt\u00f3re dokona\u0142y rozbioru Polski, a w zamian za lojalno\u015b\u0107 Polak\u00f3w utworzy\u0142 Ksi\u0119stwo Warszawskie, nominalnie niepodleg\u0142e, faktycznie za\u015b stanowi\u0105ce integraln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 cesarstwa francuskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Pozytywny obraz Napoleona zawdzi\u0119czamy tak\u017ce s\u0142ynnemu zdaniu: <em>Laissez faire aux Polonais<\/em>. Napoleon wypowiedzia\u0142 je podczas kampanii hiszpa\u0144skiej, a w\u0142a\u015bciwie pr\u00f3by przedostania si\u0119 przez w\u0105skie w\u0105wozy Sierra de Guadarrama do Madrytu. Szar\u017ca nie\u015bwiadomych niebezpiecze\u0144stwa Polak\u00f3w okaza\u0142a si\u0119 sukcesem, a Bonaparte bez przeszk\u00f3d kontynuowa\u0142 sw\u00f3j marsz na Madryt. Zachwyt nad geniuszem wodza streszcza si\u0119 w s\u0142owach naszego hymnu: \u201eDa\u0142 nam przyk\u0142ad Bonaparte, jak zwyci\u0119\u017ca\u0107 mamy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Bazuj\u0105c na tym cz\u0105stkowym obrazie, Marcin Warcho\u0142 zab\u0142ysn\u0105\u0142 kwiecistym por\u00f3wnaniem w trakcie gali wr\u0119czenia nagrody Cz\u0142owiek Wolno\u015bci 2020. Jak czytamy na portalu wPolityce, Warcho\u0142 por\u00f3wna\u0142 laureata tej nagrody, prezesa Daniela Obajtka, do polskich \u017co\u0142nierzy wykonuj\u0105cych rozkazy obcego wodza, Napoleona Bonaparte w\u0142a\u015bnie: \u201eNapoleon Bonaparte m\u00f3wi\u0142, \u017ce dla Polak\u00f3w nie ma rzeczy niemo\u017cliwych, jakby zna\u0142 pana prezesa Obajtka. Szar\u017ca Daniela Obajtka w polskim biznesie, jak ta pod Somosierr\u0105, do kt\u00f3rej odnosi\u0142 si\u0119 Napoleon, budzi podziw\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nabierzmy jednak dystansu i popatrzmy na t\u0119 sytuacj\u0119 szerzej. Wyra\u017cenie <em>laisser faire<\/em> mo\u017ce oznacza\u0107 \u201ezezwoli\u0107, pozwoli\u0107\u201d, ale te\u017c \u201eodpu\u015bci\u0107 sobie\u201d. Zak\u0142ada zaniechanie dzia\u0142ania przez m\u00f3wi\u0105cego w imieniu w\u0142asnym lub grupy, a przyczyna tego zachowania jest nieistotna. Dla wi\u0119kszo\u015bci polskich uczestnik\u00f3w szar\u017ca na prze\u0142\u0119cz Somosierra by\u0142a pierwsz\u0105 w ich \u017cyciu prawdziw\u0105 bitw\u0105. Kiedy wi\u0119c genera\u0142 Montbrun, do\u015bwiadczony kawalerzysta, oraz marsza\u0142ek Berthier, szef sztabu armii, stwierdzili, \u017ce atak wprost na armaty jest niemo\u017cliwy, zniecierpliwiony Bonaparte wykrzykn\u0105\u0142: <em>Laissez faire aux Polonais<\/em>! Zagra\u0142 taktycznie \u2013 odpu\u015bci\u0142 sobie, zachowa\u0142 wyszkolonych i do\u015bwiadczonych \u017co\u0142nierzy, a wys\u0142a\u0142 do walki \u201emi\u0119so armatnie\u201d. Sam\u0105 prze\u0142\u0119cz zdoby\u0142a zreszt\u0105 tylko garstka szar\u017cuj\u0105cych. Dla wielu Polak\u00f3w bitwa ta by\u0142a pierwsz\u0105 i ostatni\u0105. Co wi\u0119cej, nigdzie nie ma wzmianki o tym, \u017ce \u00f3w pomys\u0142 wyszed\u0142 od naszych rodak\u00f3w, kt\u00f3rzy koniecznie chcieli pokaza\u0107 swoj\u0105 determinacj\u0119 i lojalno\u015b\u0107 wobec cesarza. Atak by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 plan\u00f3w strategicznych samego wodza, kt\u00f3ry zdecydowa\u0142, \u017ce t\u0105 w\u0142a\u015bnie drog\u0105 nale\u017cy si\u0119 przedosta\u0107 do stolicy Hiszpanii. Aby to osi\u0105gn\u0105\u0107, by\u0142 gotowy zrobi\u0107 wszystko, nawet po\u015bwi\u0119ci\u0107 oddzia\u0142y polskie. Polacy nie mieli wyboru. Gdyby za\u015b szar\u017ca zako\u0144czy\u0142a si\u0119 niepowodzeniem, stwierdzenie <em>laissez faire<\/em> mo\u017cna by interpretowa\u0107 zupe\u0142nie inaczej, a armia francuska niewiele by straci\u0142a. Polacy nie cieszyli si\u0119 szczeg\u00f3lnie dobr\u0105 opini\u0105 w cesarskich oddzia\u0142ach.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto r\u00f3wnie\u017c si\u0119 zastanowi\u0107 nad skutkiem samego zwyci\u0119stwa pod Somosierr\u0105. Bonaparte mia\u0142 otwart\u0105 drog\u0119 na Madryt i ostatecznie go zdoby\u0142, pozbawiaj\u0105c Hiszpan\u00f3w i Hiszpanki niepodleg\u0142o\u015bci.<br \/>Czy wyraz podziwu Napoleona dla szar\u017cuj\u0105cych polskich \u017co\u0142nierzy jest faktycznie powodem do dumy?<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy po raz pierwszy w gronie moich francuskich przyjaci\u00f3\u0142 opowiada\u0142em o Napoleonie i polskiej wdzi\u0119czno\u015bci dla cesarza, s\u0142uchali mnie z lekkim zak\u0142opotaniem. Dla nich nie jest to posta\u0107 pozytywna: imperator wci\u0105gaj\u0105cy spo\u0142ecze\u0144stwo do walki o dominacj\u0119 nad \u015bwiatem. W kr\u0119gach katolickich jest wyra\u017anie krytykowany za sw\u00f3j udzia\u0142 w rewolucji francuskiej, kt\u00f3ra jawnie sprzeciwia\u0142a si\u0119 Ko\u015bcio\u0142owi i d\u0105\u017cy\u0142a do (s\u0142usznego z perspektywy historycznej) rozdzia\u0142u pa\u0144stwa od Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Z punktu widzenia prawicowej narracji por\u00f3wnywanie kariery Daniela Obajtka do szar\u017cy Napoleona pod Somosierr\u0105, w wyniku kt\u00f3rej Hiszpanom odebrano wolno\u015b\u0107, jest zatem \u2013 delikatnie m\u00f3wi\u0105c \u2013 niefortunne.<\/p>\n\n\n\n<p>Mieszkam na terenie gminy, w kt\u00f3rej znajduje si\u0119 monument upami\u0119tniaj\u0105cy bitw\u0119 pod Waterloo. Jest to widoczny z daleka ponad czterdziestometrowy kopiec zwie\u0144czony \u017celazn\u0105 statu\u0105 lwa, kt\u00f3ry spogl\u0105da w stron\u0119 Francji. Kiedy \u015bp. mgr Agata Ko\u0142odziej opowiada\u0142a nam na lekcji historii o epoce napoleo\u0144skiej, Waterloo zapad\u0142o mi g\u0142\u0119boko w pami\u0119\u0107. Nigdy jednak nie przypuszcza\u0142em, \u017ce trafi\u0119 do miejsca, gdzie te wydarzenia si\u0119 rozegra\u0142y. Cz\u0119sto spaceruj\u0119 po okolicy, zastanawiaj\u0105c si\u0119, czego nas ta historia uczy. Przede wszystkim chyba tego, \u017ce ka\u017cda megalomania upada. Ka\u017cda pr\u00f3ba nastawienia spo\u0142ecze\u0144stw przeciwko sobie jest skazana na kl\u0119sk\u0119, a trwa\u0142y pok\u00f3j zdobywa si\u0119 dzi\u0119ki mi\u0119dzynarodowej wsp\u00f3\u0142pracy.<\/p>\n\n\n\n<p>Polityka i ambicje Napoleona doprowadzi\u0142y go do kl\u0119ski, podobnie jak polityka Hitlera, Stalina, Trumpa. Tak te\u017c zako\u0144czy si\u0119 polityka Putina, \u0141ukaszenki, Orbana, Erdogana, Kaczy\u0144skiego, Bolsonaro.<\/p>\n\n\n\n<p>Co do jednego trzeba si\u0119 zgodzi\u0107: Polki i Polacy potrafi\u0105 dokona\u0107 niemo\u017cliwego. Obalili komunizm, cho\u0107 wydawa\u0142 si\u0119 nie do pokonania, i obal\u0105 te\u017c autorytarne zap\u0119dy pisoprawicowej w\u0142adzy, z pozoru tak\u017ce niepokonalnej. Polki i Polacy znaj\u0105 swoj\u0105 warto\u015b\u0107 \u2013 warto\u015b\u0107 swojej pracy i zaanga\u017cowania, i nie potrzebuj\u0105 pochlebstw ani pseudonagr\u00f3d rozdawanych przez stowarzyszenia i media zwi\u0105zane z rz\u0105dz\u0105cym obozem. No bo w ko\u0144cu jak nie my, to kto?<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><em>Felieton jest wyrazem opinii autora. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie KOD.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Z punktu widzenia prawicowej narracji por\u00f3wnywanie kariery Daniela Obajtka do szar\u017cy Napoleona pod Somosierr\u0105, w wyniku kt\u00f3rej Hiszpanom odebrano wolno\u015b\u0107, jest \u2013 delikatnie m\u00f3wi\u0105c \u2013 niefortunne. <\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":18827,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-23548","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23548","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23548"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23548\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23548"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23548"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23548"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}