Zakup przez miasto Krak\u00f3w kwarta\u0142u Weso\u0142a od Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego nie przestaje budzi\u0107 kontrowersji \u2013 i nic dziwnego, skoro miasto wykupi\u0142o kawa\u0142ek samego siebie od instytucji finansowanej niemal w ca\u0142o\u015bci z funduszy publicznych. Uniwersytet nigdy w swojej historii nie by\u0142 tak hojnie doposa\u017cony jak na prze\u0142omie wiek\u00f3w. Zgodnie z danymi ze strony uniwersyteckiej, UJ na nowy kampus otrzyma\u0142 prawie miliard z\u0142otych. Drugi miliard przyznano mu na budow\u0119 szpitala klinicznego. I bardzo dobrze, \u017ce mu przyznano. Pytanie jednak, czy w zamian nie powinien odda\u0107, czy mo\u017ce zwr\u00f3ci\u0107 miastu lub pa\u0144stwu nieruchomo\u015bci na Weso\u0142ej. Uniwersytet wyceni\u0142 swoje zabudowania poszpitalne dosy\u0107 tanio, na nieca\u0142e 300 milion\u00f3w, i zgodzi\u0142 si\u0119 przyj\u0105\u0107 nale\u017cno\u015b\u0107 w ratach. Tylko czy instytucja finansowana z podatk\u00f3w powinna zarabia\u0107 na innej finansowanej z podatk\u00f3w instytucji?<\/p>\n\n\n\n
Kiedy\u015b, dosy\u0107 kr\u00f3tko, obowi\u0105zywa\u0142 przepis, \u017ce podmiot publiczny przekazuje nieruchomo\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 mu zb\u0119dne, w\u0142a\u015bciwej jednostce samorz\u0105du b\u0105d\u017a bezpo\u015brednio Skarbowi Pa\u0144stwa. Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce w przypadku Krakowa by\u0142by to ten sam podmiot, bo gmina miejska jest jednocze\u015bnie powiatem, a nadz\u00f3r nad maj\u0105tkiem Skarbu Pa\u0144stwa, je\u015bli przepisy szczeg\u00f3\u0142owe nie stanowi\u0105 inaczej, sprawuje starosta, czyli r\u00f3wnie\u017c Prezydent Miasta Krakowa. Tak si\u0119 jednak nie sta\u0142o. To mieszka\u0144cy Krakowa ubogacili sw\u00f3j (?) uniwersytet. Jest to wi\u0119c teraz Akademia Krakowska raczej ni\u017c Jagiello\u0144ska \u2013 tym bardziej \u017ce pierwotn\u0105 fundatork\u0105 by\u0142a w\u0119gierska Andegawenka.<\/p>\n\n\n\n
Krak\u00f3w ma w og\u00f3le skomplikowan\u0105 sytuacj\u0119 w\u0142asno\u015bciow\u0105. Gdyby nie przy\u0142\u0105czenie Nowej Huty, by\u0142by miastem z najmniejszym procentem w\u0142asno\u015bci komunalnej. A nawet z Now\u0105 Hut\u0105 nie jest liderem tej klasyfikacji, zw\u0142aszcza \u017ce i tam od dawna trwaj\u0105 wyprzeda\u017ce. W Krakowie jest zatem Krakowa dosy\u0107 sk\u0105po. Wynika to mi\u0119dzy innymi st\u0105d, \u017ce miasto wykarmi\u0142o bardzo wiele podmiot\u00f3w. Najwi\u0119kszym paso\u017cytem jest chyba Agencja Mienia Wojskowego, \u017cyj\u0105ca ze sprzeda\u017cy teren\u00f3w zb\u0119dnych wojsku. Nieruchomo\u015bci w Krakowie to t\u0142uste k\u0105ski dla deweloper\u00f3w, a Agencja ch\u0119tnie ich dostarcza. Dzi\u0119ki temu Krak\u00f3w zosta\u0142 wzbogacony o pi\u0119kne osiedle przycmentarne na dawnych terenach wojskowych przy ul. Rakowickiej. Aktualnie Agencja sprzedaje tereny wok\u00f3\u0142 fortu przy ul. Rydla, r\u00f3wnie odpowiednie dla urokliwych apartament\u00f3w, tym razem w pewnym oddaleniu od cmentarza.<\/p>\n\n\n\n
O ile AMW zachowuje si\u0119 wobec Krakowa jak paso\u017cyt, o tyle Komisja Maj\u0105tkowa dla Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego to \u2013 trzymaj\u0105c si\u0119 analogii medycznej \u2013 z\u0142o\u015bliwy rak z wieloma przerzutami. Wyczyny komisji takie jak powiadamianie Urz\u0119du Miasta Krakowa faksem, \u017ce dzia\u0142ka maj\u0105ca trafi\u0107 na przetarg nie nale\u017cy ju\u017c do miasta, tylko do ko\u015bcio\u0142a katolickiego, doprowadzi\u0142y do jej likwidacji w 2011 roku. Zar\u00f3wno raport sporz\u0105dzony przez Kancelari\u0119 Premiera, jak i raport CBA wykaza\u0142y szereg nieprawid\u0142owo\u015bci i spowodowa\u0142y wszcz\u0119cie post\u0119powa\u0144 prokuratorskich. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich umorzono\u2026 z powodu przedawnienia czyn\u00f3w. Komisja przecie\u017c dzia\u0142a\u0142a przez d\u0142ugie lata. Oczywi\u015bcie, co instytucje ko\u015bcielne wzi\u0119\u0142y \u2013 oboj\u0119tne, czy s\u0142usznie, czy nie \u2013 tego nie odda\u0142y. Nikt te\u017c nie przeprosi\u0142. Bo niby za co? Za przysporzenie maj\u0105tku ko\u015bcio\u0142owi?<\/p>\n\n\n\n
Jak napisa\u0142a w 2012 roku \u201eGazeta Wyborcza\u201d, z punktu widzenia prawa komisja nie by\u0142a organem administracyjnym ani s\u0105dem, nie zarz\u0105dza\u0142a mieniem ani nie mia\u0142a go pomna\u017ca\u0107, nie by\u0142a te\u017c zobowi\u0105zana dba\u0107 o interes pa\u0144stwa. Mia\u0142a dba\u0107 o maj\u0105tek ko\u015bcielny. Taki np. zakon cysters\u00f3w dwukrotnie otrzyma\u0142 odszkodowanie za to samo mienie, dzi\u0119ki czemu wzbogaci\u0142 si\u0119 o 66 milion\u00f3w (za wiki). I nawet nie podzi\u0119kowa\u0142.<\/p>\n\n\n\n
I tak oto wracam do ko\u015bcio\u0142a na weso\u0142o \u2013 tj. oczywi\u015bcie na Weso\u0142ej, a w zasadzie na Kopernika. Dop\u00f3ki w\u0142a\u015bcicielem terenu by\u0142 Uniwersytet Jagiello\u0144ski, nikomu nie przeszkadza\u0142o, \u017ce sporym kawa\u0142em tej nieruchomo\u015bci de facto zarz\u0105dza Ko\u015bci\u00f3\u0142, cho\u0107 podatek (co prawda niewielki) p\u0142aci Uniwersytet. Jak to m\u00f3wi\u0105, ko\u015bci\u00f3\u0142 s\u0142u\u017cy\u0142 pacjentom. O ile pacjenci s\u0142u\u017cyli do mszy. Teraz w\u0142a\u015bcicielem ko\u015bcio\u0142a sta\u0142o si\u0119 miasto. Nieoficjalnie chodzi\u0142y s\u0142uchy, \u017ce diecezja ch\u0119tnie by przyj\u0119\u0142a ko\u015bci\u00f3\u0142 w darze lub za symboliczny grosz. To standardowa kwota, jak\u0105 instytucje ko\u015bcielne s\u0105 gotowe wysup\u0142a\u0107 na niezb\u0119dne im do czego\u015b mienie. Takiej ceny oczekuj\u0105 \u2013 oczywi\u015bcie nie wtedy, gdy same oferuj\u0105 grunty na sprzeda\u017c. A wszystko to u\u0142atwia status prawny ko\u015bcio\u0142a w Polsce. Zgodnie z konkordatem nie istnieje co\u015b takiego jak jednolita organizacja ko\u015bcielna. W Polsce mamy ko\u015bcielne osoby prawne, parafie, diecezje, zakony, episkopat. Przynajmniej z punktu widzenia prawa cywilnego. Bo prawo kanoniczne prezentuje inn\u0105, bardzo scentralizowan\u0105 struktur\u0119 o wyra\u017anie zaznaczonej podleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Wracaj\u0105c do Weso\u0142ej: jak donosi \u201eGazeta Wyborcza\u201d, nigdy nie dosz\u0142o do przedstawienia propozycji przekazania ko\u015bcio\u0142a arcybiskupowi J\u0119draszewskiemu, bo podczas rozmowy z prezydentem Majchrowskim arcybiskup o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce strona ko\u015bcielna nie jest tym zainteresowania. Nie by\u0142o wi\u0119c sensu nawet przygotowywa\u0107 dokument\u00f3w w tej sprawie.<\/p>\n\n\n\n
I tak miasto zyska\u0142o wreszcie w\u0142asny ko\u015bci\u00f3\u0142. I jest weso\u0142o.<\/p>\n\n\n\n
PS. Jak s\u0142yszymy, miasto nie ma pomys\u0142u na zagospodarowanie nieruchomo\u015bci. Nie\u015bmia\u0142o wi\u0119c proponuj\u0119, by uczyni\u0107 z tego kompleksu \u015awi\u0105tyni\u0119 Obywatelsk\u0105 i zamieni\u0107 j\u0105 w Centrum Organizacji Pozarz\u0105dowych. Co prawda, w skrawku pomieszcze\u0144 na Stadionie Miejskim im. Henryka Reymana wegetuje sobie takie mikrocentrum obywatelskie, ale stadion to raczej \u015bwi\u0105tynia pi\u0142ki no\u017cnej, ostatnio z powodu pandemii pustawa, jak zreszt\u0105 wszystkie inne \u015bwi\u0105tynie. Jednak gdy pandemia w ko\u0144cu ust\u0105pi, kibice wr\u00f3c\u0105 zapewne do swojej przestrzeni sakralnej, ale \u015bwi\u0105tynia na Kopernika pozostanie pusta, chyba \u017ce faktycznie zape\u0142ni\u0105 j\u0105 \u015bwiadomi swoich prawa obywatele. I takie w\u0142a\u015bnie mam marzenie.<\/p>\n\n\n\n