{"id":18285,"date":"2020-08-20T10:45:37","date_gmt":"2020-08-20T08:45:37","guid":{"rendered":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=18285"},"modified":"2020-08-20T10:45:59","modified_gmt":"2020-08-20T08:45:59","slug":"teczowe-nieposluszenstwo-artykul-mikolaja-gornego-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/?p=18285","title":{"rendered":"T\u0119czowe niepos\u0142usze\u0144stwo. Artyku\u0142 Miko\u0142aja G\u00f3rnego (1)"},"content":{"rendered":"\n<p>20.08.2020<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-drop-cap\">Polsk\u0105 przestrzeni\u0105 publiczn\u0105 w ostatnich tygodniach wstrz\u0105sa\u0142y wiadomo\u015bci o flagach i nalepkach, doniesienia o graffiti, o rozsypanej kredzie. Nie schodzi\u0142y z ekran\u00f3w telewizor\u00f3w, komputer\u00f3w i telefon\u00f3w, z pierwszych stron gazet i z ust polityk\u00f3w. Wype\u0142ni\u0142y mentalne uniwersum polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa, dotychczas zaj\u0119te pandemi\u0105 i przeprowadzanymi w jej trakcie wyborami.<\/p>\n\n\n\n<p>Mowa, rzecz jasna, o serii zdarze\u0144 zainicjowanych przez aktywist\u00f3w z kolektywu \u201eStop Bzdurom\u201d, kt\u00f3rzy w nocy z 28 na 29 lipca umie\u015bcili t\u0119czowe flagi na kilku warszawskich pomnikach, doklejaj\u0105c obok kilkuzdaniowy manifest. Akcj\u0119 przeprowadzono tak, by te przedmioty da\u0142o si\u0119 bez problemu zdj\u0105\u0107, nie uszkadzaj\u0105c \u017cadnego z obiekt\u00f3w. Mimo to w powszechnej \u015bwiadomo\u015bci utrwali\u0142o si\u0119 prze\u015bwiadczenie, \u017ce dosz\u0142o do akt\u00f3w wandalizmu.<\/p>\n\n\n\n<p>Aktywi\u015bci \u201eStop Bzdurom\u201d zas\u0142yn\u0119li ju\u017c wcze\u015bniej, pod koniec czerwca, kiedy na ulicy Wilczej w Warszawie zaatakowali przeje\u017cd\u017caj\u0105c\u0105 furgonetk\u0119 fundacji \u201ePro \u2013 Prawo do \u017bycia\u201d. Przeci\u0119li plandek\u0119, pourywali lusterka, wyrwali tablice rejestracyjne i pomazali samoch\u00f3d sprayem. Dosz\u0142o te\u017c do szarpaniny z kierowc\u0105, w wyniku kt\u00f3rej obalono go na ziemi\u0119. W wi\u0119kszo\u015bci relacji pojawi\u0142o si\u0119 s\u0142owo \u201epobicie\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Pok\u0142osiem tych wydarze\u0144 by\u0142o aresztowanie jednej z aktywistek, kt\u00f3re wywo\u0142a\u0142o gwa\u0142towne protesty zwolennik\u00f3w dzia\u0142a\u0144 kolektywu. Pod apelem o zwolnienie aresztowanej podpisali si\u0119 naukowcy z ca\u0142ego \u015bwiata, mi\u0119dzy innymi wybitny j\u0119zykoznawca Noam Chomsky. Do dzi\u015b tak\u017ce r\u00f3\u017cne osoby i grupy w ca\u0142ym kraju kontynuuj\u0105 wieszanie t\u0119czowych flag, naklejanie wlepek czy rysowanie kred\u0105 po ulicach, jak mia\u0142o to miejsce na Krakowskim Przedmie\u015bciu. Spotyka si\u0119 to zwykle ze stanowcz\u0105 reakcj\u0105 policji, kt\u00f3ra coraz cz\u0119\u015bciej jest wysy\u0142ana do pilnowania pomnik\u00f3w i \u015bwi\u0105ty\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Komentatorzy podzielili si\u0119 zasadniczo na trzy obozy. Z prawej strony sceny politycznej s\u0142ycha\u0107 s\u0142owa o wojnie cywilizacji, o wdzieraj\u0105cej si\u0119 w rzeczywisto\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 ideologii LGBT, o jej marksistowskich korzeniach i o zagro\u017ceniu, jakie stanowi ona dla tradycyjnego porz\u0105dku spo\u0142ecznego. Wskazuje si\u0119, \u017ce to aktywi\u015bci s\u0105 napastnikami, kt\u00f3rzy zaatakowali niewinnych obro\u0144c\u00f3w \u017cycia, a teraz \u201eszargaj\u0105 \u015bwi\u0119te dla Polak\u00f3w warto\u015bci\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Po drugiej stronie s\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce dzia\u0142ania \u201eStop Bzdurom\u201d i ich zwolennik\u00f3w to szlachetna walka o r\u00f3wno\u015b\u0107 i elementarny szacunek. Mowa o warto\u015bciach takich jak tolerancja, akceptacja i zrozumienie dla drugiego cz\u0142owieka, kt\u00f3ry w Polsce do\u015bwiadcza zar\u00f3wno dyskryminacji prawnej, jak i spo\u0142ecznej niech\u0119ci. Jako agresora wskazuje si\u0119 fundacj\u0119 \u201ePro\u201d, kt\u00f3ra tre\u015bciami prezentowanymi na wynaj\u0119tych furgonetkach \u201eszczuje na osoby LGBT\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Wreszcie mamy osoby z szeroko pojmowanego centrum, kt\u00f3re zaj\u0119\u0142y nader wygodn\u0105 pozycj\u0119, twierdz\u0105c, \u017ce wprawdzie szczucie mo\u017ce nast\u0119puje, ale nie uzasadnia szargania. Ich zdaniem w pa\u0144stwie prawa nie mo\u017ce by\u0107 miejsca na protest objawiaj\u0105cy si\u0119 niszczeniem mienia i zak\u0142\u00f3caniem porz\u0105dku publicznego, nawet gdyby uzna\u0107, \u017ce aktywi\u015bci maj\u0105 racj\u0119 i rzeczywi\u015bcie traktuje si\u0119 ich niesprawiedliwie.<\/p>\n\n\n\n<p>Ten artyku\u0142 kieruj\u0119 do wszystkich trzech grup, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem ostatniej.<\/p>\n\n\n\n<p>Przede wszystkim nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, \u017ce napisy na furgonetkach fundacji \u201ePro\u201d maj\u0105 charakter daleko id\u0105cej manipulacji potencjalnie niebezpiecznej dla os\u00f3b, w kt\u00f3re jest wymierzona. Pocz\u0105tkowo fundacja obok obscenicznego zdj\u0119cia dw\u00f3ch nagich m\u0119\u017cczyzn umie\u015bci\u0142a s\u0142owa: \u201eCzyny pedofilskie zdarzaj\u0105 si\u0119 w\u015br\u00f3d homoseksualist\u00f3w 20-krotnie cz\u0119\u015bciej\u201d oraz \u201eTacy chc\u0105 edukowa\u0107 Twoje dzieci, powstrzymaj ich\u201d. S\u0105d zakaza\u0142 jazdy t\u0105 furgonetk\u0105 i nie j\u0105 zniszczono, ale dla porz\u0105dku zaznacz\u0119, \u017ce \u017cadne wiarygodne badania nie potwierdzaj\u0105 nadreprezentacji pedofil\u00f3w w\u015br\u00f3d homoseksualist\u00f3w, jak czytamy w o\u015bwiadczeniu Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego. Obecnie na furgonetkach mo\u017cna zobaczy\u0107 informacj\u0119, \u017ce rzekome lobby LGBT chce uczy\u0107 czterolatki masturbacji, sze\u015bciolatki \u201ewyra\u017cania zgody na seks\u201d, a dziewi\u0119ciolatki \u201epierwszych do\u015bwiadcze\u0144 seksualnych i orgazmu\u201d. Obok tych tre\u015bci widnieje przekre\u015blony pi\u00f3ropusz w kolorach t\u0119czy oraz s\u0142owa \u201eStop pedofilii\u201d.<br \/>Has\u0142a te nawi\u0105zuj\u0105 do wydanych w 2012 roku przez \u015awiatow\u0105 Organizacj\u0119 Zdrowia \u201eStandard\u00f3w edukacji seksualnej w Europie\u201d. Manipulacja, z kt\u00f3r\u0105 mamy tu do czynienia, jest trojaka. Po pierwsze, dokument WHO to jedynie wytyczne i zalecenia, kt\u00f3re wed\u0142ug samych autor\u00f3w \u201estanowi\u0105 dobry punkt wyj\u015bcia do dialogu (na temat edukacji seksualnej) z decydentami i interesariuszami\u201d. WHO nie mo\u017ce ani nie ma zamiaru narzuca\u0107 jakichkolwiek rozwi\u0105za\u0144 w tym zakresie. W szczeg\u00f3lno\u015bci rodzice maj\u0105 zagwarantowane prawo do wyra\u017cania w\u0142asnych \u017cycze\u0144 i zastrze\u017ce\u0144, WHO dopuszcza tak\u017ce g\u0142os organizacji religijnych. Gdy jednak merytoryczn\u0105 rozmow\u0119 zast\u0119puje bezpodstawne straszenie pedofili\u0105, sytuacja nie s\u0142u\u017cy niczemu poza zbijaniem kapita\u0142u politycznego na strachu.<\/p>\n\n\n\n<p>Po drugie, manipulacj\u0105 jest twierdzenie, \u017ce to \u201elobby LGBT\u201d chce kogo\u015b czego\u015b uczy\u0107. W dokumencie podkre\u015bla si\u0119 wielokrotnie, \u017ce edukacj\u0119 seksualn\u0105 maj\u0105 prowadzi\u0107 nauczyciele, psychologowie, lekarze i inni specjali\u015bci dzia\u0142aj\u0105cy w danym kraju, a wi\u0119c osoby, kt\u00f3rych celem w \u017cadnym wypadku nie jest krzywdzenie dzieci. Edukacja seksualna powinna by\u0107 prowadzona interdyscyplinarnie, w ramach szeregu kurs\u00f3w: od biologii skupiaj\u0105cej si\u0119 na aspektach fizycznych po nauki spo\u0142eczne i humanistyczne, kt\u00f3re k\u0142ad\u0105 nacisk tak\u017ce na etyk\u0119. Nauczyciele s\u0105 zobowi\u0105zani do u\u017cywania neutralnego j\u0119zyka, szanowania prywatno\u015bci uczni\u00f3w i zapewnienia im poczucia bezpiecze\u0144stwa. \u0141\u0105czenie edukacji seksualnej z LGBT jest po prostu bazowaniem na niech\u0119ci cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa wobec tych os\u00f3b. Napis \u201eLekarze\/nauczyciele\/psychologowie b\u0119d\u0105 uczy\u0107 dzieci\u2026\u201d nie wywo\u0142a\u0142by takich kontrowersji i nie s\u0142u\u017cy\u0142by tak dobrze do siania dezinformacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Po trzecie, dokument nie zawiera tre\u015bci, o kt\u00f3rych mowa na furgonetkach. Edukacja seksualna to przekazywanie wiedzy, umiej\u0119tno\u015bci i postaw, a nie \u201euczenie\u201d w sensie praktycznym lub zach\u0119canie do aktywno\u015bci seksualnej. Autorzy wytycznych powo\u0142uj\u0105 si\u0119 na badania, kt\u00f3re dowodz\u0105, \u017ce przekazywanie wiedzy w tej dziedzinie nie ma \u017cadnego wp\u0142ywu na to, kiedy edukowana osoba rozpoczyna aktywno\u015b\u0107 seksualn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Has\u0142a fundacji \u201ePro\u201d s\u0105 wyj\u0119tymi z kontekstu kategoriami pochodz\u0105cymi z matrycy w drugiej cz\u0119\u015bci dokumentu. Pierwszy i trzeci cytat znajdujemy w rubryce \u201eInformacje (wiedza)\u201d w stosownych grupach wiekowych. Ta rubryka \u201ema za zadanie dostarcza\u0107 fakt\u00f3w\u201d i to \u201ew spos\u00f3b wywa\u017cony, wyczerpuj\u0105cy i dostosowany do wieku\u201d. Poza ni\u0105 znajduje si\u0119 rubryka dotycz\u0105ca umiej\u0119tno\u015bci oraz rubryka postaw, w kt\u00f3rej zamieszczono cytat drugi. Dotyczy ona \u201ewarto\u015bci zwi\u0105zanych z poszczeg\u00f3lnymi zagadnieniami\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>W dokumencie jest mowa o przekazywaniu dzieciom informacji na temat masturbacji w okresie wczesnego dzieci\u0144stwa i o przyjemno\u015bci z dotykania w\u0142asnego cia\u0142a. Jak wykazuj\u0105 badania, dzieci podejmuj\u0105 tego typu zachowania. Edukacja seksualna powinna wyja\u015bnia\u0107 w spos\u00f3b dla nich zrozumia\u0142y, czym te aktywno\u015bci s\u0105 i z czym si\u0119 wi\u0105\u017c\u0105. Nie mo\u017cna zapomina\u0107, \u017ce celem jest tu tak\u017ce wyeliminowanie r\u00f3\u017cnego typu zachowa\u0144 niebezpiecznych czy nieakceptowalnych spo\u0142ecznie, w tym takich, kt\u00f3re mog\u0105 faktycznie prowadzi\u0107 do wykorzystania seksualnego nieletnich. Postawy, kt\u00f3re dziecko powinno w tym wieku opanowa\u0107, to \u201eakceptacja w\u0142asnego cia\u0142a\u201d, \u201epoczucie w\u0142asnej warto\u015bci\u201d czy \u201eszacunek wobec innych os\u00f3b\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie ma w dokumencie mowy o \u201euczeniu wyra\u017cania zgody na seks\u201d. Wed\u0142ug matrycy dziecko w wieku od 6 do 9 lat powinno zrozumie\u0107 poj\u0119cie \u201ezgoda\u201d, co bynajmniej nie jest r\u00f3wnoznaczne z zach\u0119t\u0105 do udzielania tej zgody. Edukacja w tym zakresie wi\u0105\u017ce si\u0119 w szczeg\u00f3lno\u015bci z promowaniem u dziecka postawy \u201emoje cia\u0142o nale\u017cy do mnie\u201d. W \u017cadnym wypadku nie otwiera to dziecka na potencjalne przest\u0119pstwo \u2013 co wi\u0119cej, mo\u017ce mu pom\u00f3c rozpozna\u0107 zagro\u017cenie i zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 o pomoc. Dzieci uczy si\u0119 \u201emodelu trzech krok\u00f3w \u2013 m\u00f3wienia \u00bbnie\u00ab, odej\u015bcia i rozmowy z osob\u0105, do kt\u00f3rej ma si\u0119 zaufanie\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak samo jest w przypadku rzekomego \u201euczenia 9-latk\u00f3w pierwszych do\u015bwiadcze\u0144 seksualnych i orgazmu\u201d. Nie ma mowy o \u201euczeniu\u201d, nie ma mowy o zach\u0119caniu, jest przekazywanie wiedzy. Dla \u015bcis\u0142o\u015bci, m\u00f3wimy o wieku od 9 do 12 lat, przy czym temat taki prawdopodobnie pojawi\u0142by si\u0119 bli\u017cej g\u00f3rnej granicy. Umiej\u0119tno\u015bci\u0105 r\u00f3wnolegle nabywan\u0105 jest mi\u0119dzy innymi \u201eodmowa niechcianych do\u015bwiadcze\u0144 seksualnych\u201d. Trzeba tu zaznaczy\u0107, \u017ce \u201eseksualno\u015b\u0107\u201d w dokumencie WHO jest rozumiana bardzo szeroko, tak\u017ce jako zwyk\u0142y dotyk (np. r\u0105k) czy poca\u0142unek, a w rubryce dotycz\u0105cej postaw zwraca si\u0119 uwag\u0119 na wyja\u015bnienie dziecku, \u017ce \u201ewsp\u00f3\u0142\u017cycie\/seks powinien by\u0107 (\u2026) dostosowany do wieku\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie spos\u00f3b wi\u0119c interpretowa\u0107 zachowania fundacji \u201ePro\u201d inaczej jak manipulacj\u0119 tre\u015bci\u0105 dokumentu z jednoczesn\u0105 pr\u00f3b\u0105 wskazania LGBT (czyli grupy os\u00f3b \u2013 okre\u015blenie \u201elobby\u201d jest pustos\u0142owiem) jako \u017ar\u00f3d\u0142a rzekomego zagro\u017cenia. Oskar\u017cenie o pedofili\u0119 i jej promowanie to jeden z najci\u0119\u017cszych gatunkowo atak\u00f3w, jakie mo\u017cna prowadzi\u0107 w przestrzeni publicznej. Naturaln\u0105 reakcj\u0105 u postronnego odbiorcy tych hase\u0142 jest ch\u0119\u0107 obrony dzieci przed niebezpiecze\u0144stwem, a wi\u0119c w praktyce pog\u0142\u0119bienie niech\u0119ci i agresji w stosunku do LGBT. Wobec takich konsekwencji fundacja najpewniej cynicznie umy\u0142aby r\u0119ce, twierdz\u0105c, \u017ce jej dzia\u0142ania maj\u0105 charakter wy\u0142\u0105cznie informacyjny.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy zaznaczy\u0107, \u017ce do dzi\u015b by\u0142y i s\u0105 podejmowane pr\u00f3by legalnego powstrzymania dzia\u0142alno\u015bci fundacji \u201ePro\u201d. Na drog\u0119 prawn\u0105 wst\u0105pi\u0142o Stowarzyszenie Tolerado, kt\u00f3re zg\u0142osi\u0142o do prokuratury mo\u017cliwo\u015b\u0107 pope\u0142nienia przest\u0119pstwa z art. 212 kodeksu karnego, czyli znies\u0142awienia (bo polski kodeks nie penalizuje mowy nienawi\u015bci opartej na kryterium orientacji seksualnej). Wytoczono te\u017c proces cywilny o ochron\u0119 d\u00f3br osobistych. W wyniku tych dzia\u0142a\u0144 s\u0105d w Gda\u0144sku zakaza\u0142 fundacji je\u017cd\u017cenia furgonetkami prezentuj\u0105cymi pierwsz\u0105 wersj\u0119 hase\u0142 \u2013 ale ju\u017c nie tymi nawi\u0105zuj\u0105cymi do standard\u00f3w WHO. W uzasadnieniu wyroku powo\u0142ano si\u0119 na konstytucyjne prawo do wyra\u017cania pogl\u0105d\u00f3w (art. 54 KRP) oraz prawo do wychowania dzieci zgodnie ze swoimi przekonaniami (48 KRP). Trudno podzieli\u0107 to stanowisko. Po pierwsze, ci\u0105g\u0142e oskar\u017cenia o tak powa\u017cne i perfidne przest\u0119pstwa maj\u0105 charakter poni\u017caj\u0105cy i przez to naruszaj\u0105 przyrodzon\u0105, niezbywaln\u0105 godno\u015b\u0107 (30 KRP) os\u00f3b LGBT. Godno\u015b\u0107 osobowa jako warto\u015b\u0107 nadrz\u0119dna ca\u0142ego porz\u0105dku prawnego musi by\u0107 chroniona silniej ni\u017c pozosta\u0142e prawa konstytucyjne, b\u0119d\u0105ce jej pochodnymi. Pa\u0144stwo, przyjmuj\u0105c zasad\u0119 horyzontalnego dzia\u0142ania norm konstytucyjnych, winno chroni\u0107 godno\u015b\u0107 tak\u017ce przed zagro\u017ceniem ze strony os\u00f3b trzecich. Wolno\u015b\u0107 wyra\u017cania pogl\u0105d\u00f3w nie mo\u017ce by\u0107 pretekstem do jej naruszenia. Po drugie, dyskusyjne jest stanowisko, \u017ce wolno\u015b\u0107 wyra\u017cania pogl\u0105d\u00f3w uzasadnia w jakiej\u015b mierze prawo do u\u017cywania takich furgonetek. Nawet w nauce ameryka\u0144skiej, na gruncie niezwykle wolno\u015bciowej pierwszej poprawki do konstytucji, ukszta\u0142towa\u0142a si\u0119 doktryna \u201efighting words\u201d jako jednej z granic wolno\u015bci s\u0142owa. Po raz pierwszy wyra\u017cona w wyroku Chaplinsky vs. New Hampshire, zasada ta stanowi, \u017ce nie znajduje ochrony wypowied\u017a rani\u0105ca, obra\u017aliwa, stanowi\u0105ca atak i powoduj\u0105ca niebezpiecze\u0144stwo za\u0142amania porz\u0105dku spo\u0142ecznego, gdy nad jej warto\u015bci\u0105 poznawcz\u0105 w ra\u017c\u0105cym stopniu przewa\u017caj\u0105 wspomniane negatywne skutki. Z tak\u0105 sytuacj\u0105 mamy niew\u0105tpliwie do czynienia tutaj, gdy na furgonetkach prezentuje si\u0119 k\u0142amliwe has\u0142a, a ich motywacj\u0105 i konsekwencj\u0105 jest sianie nienawi\u015bci do os\u00f3b LGBT. Wobec niezwykle ubogiej regulacji wolno\u015bci wypowiedzi w Konstytucji RP nie widz\u0119 przeszk\u00f3d, by pomocniczo stosowa\u0107 mechanizmy wypracowane przez inne pa\u0144stwa. Mia\u0142oby to pozytywne skutki spo\u0142eczne: pozwala\u0142oby skutecznie przeciwdzia\u0142a\u0107 krzywdz\u0105cej dezinformacji w przestrzeni publicznej. Nale\u017cy te\u017c postulowa\u0107 rozszerzenie penalizacji mowy nienawi\u015bci o zniewa\u017cenie grupy ludno\u015bci z powodu orientacji seksualnej.<\/p>\n\n\n\n<p>Czy w tej sytuacji atak na furgonetk\u0119 fundacji \u201ePro\u201d by\u0142 uzasadniony? Trudno oceni\u0107. Jednym z argument\u00f3w za odpowiedzi\u0105 twierdz\u0105c\u0105 jest uznanie tego ataku za przejaw niepos\u0142usze\u0144stwa obywatelskiego, kt\u00f3re polega na rozmy\u015blnym, ostentacyjnym \u0142amaniu prawa w celu wyra\u017cenia sprzeciwu wobec prawdziwie niesprawiedliwej polityki pa\u0144stwa. W dzisiejszym \u015bwiecie i przy ogromnej z\u0142o\u017cono\u015bci stosunk\u00f3w spo\u0142ecznych mo\u017cna, jak si\u0119 wydaje, rozszerzy\u0107 t\u0119 definicj\u0119 na sprzeciw wobec dzia\u0142alno\u015bci podmiot\u00f3w prywatnych, dysponuj\u0105cych daleko posuni\u0119t\u0105 przewag\u0105 kapita\u0142ow\u0105 czy spo\u0142eczn\u0105. Zwyk\u0142o si\u0119 przyjmowa\u0107, \u017ce niepos\u0142usze\u0144stwo obywatelskie musi si\u0119 odbywa\u0107 bez u\u017cycia przemocy (non-violence), nie jest to jednak element definicyjny.<\/p>\n\n\n\n<p>Przes\u0142anka rozmy\u015blno\u015bci i ostentacji jest spe\u0142niona: napastnicy podpisali si\u0119 na zaatakowanym samochodzie i pochwalili si\u0119 atakiem w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, by zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na swoje dzia\u0142ania. Ka\u017cd\u0105 akcj\u0119 uwieczniaj\u0105 zdj\u0119ciami i obszernie komentuj\u0105. Wydaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce sam atak mo\u017cna uzna\u0107 za walk\u0119 z niesprawiedliwo\u015bci\u0105. Aktywi\u015bci bronili prawa os\u00f3b LGBT do godnego traktowania w przestrzeni publicznej. Walk\u0119 t\u0119 uzasadnia tak\u017ce nagonka rozkr\u0119cona w ostatnich miesi\u0105cach. Samo has\u0142o \u201eStop Bzdurom\u201d wskazuje niew\u0105tpliwie na ch\u0119\u0107 pewnego odk\u0142amania rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Naturalnym kontrargumentem wobec takiego stanowiska jest to, \u017ce nawet s\u0142uszne wzburzenie tre\u015bci\u0105 prezentowan\u0105 na czyjej\u015b w\u0142asno\u015bci nie uzasadnia naruszenia tej w\u0142asno\u015bci. W odpowiedzi nale\u017ca\u0142oby wskaza\u0107, \u017ce prawo w\u0142asno\u015bci nie jest (i w zasadzie nigdy nie by\u0142o) prawem absolutnym. W Polsce, na mocy artyku\u0142u 140 kodeksu cywilnego uprawnienia w\u0142a\u015bcicielskie ka\u017cdego typu s\u0105 ograniczone prawem i zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego. W omawianym przypadku, je\u015bli nawet nie dochodzi do naruszenia prawa, jak uzna\u0142 to s\u0105d, niew\u0105tpliwie nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce naruszone s\u0105 zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, kt\u00f3re wymagaj\u0105, by dialog publiczny by\u0142 oparty na prawdzie i wzajemnym szacunku. Niszcz\u0105c furgonetk\u0119, aktywi\u015bci wyst\u0105pili przeciwko literze prawa, ale z pewnego punktu widzenia dzia\u0142ali zgodnie z jego duchem.<\/p>\n\n\n\n<p>Rzecz jasna, nie zwalnia ich to z odpowiedzialno\u015bci, kt\u00f3rej przyj\u0119cie jest zreszt\u0105 samo w sobie jedn\u0105 z istotnych cech niepos\u0142usze\u0144stwa obywatelskiego. Przyzwolenie na tak daleko id\u0105c\u0105 samopomoc ostatecznie doprowadzi\u0142oby do anarchii. Oczywi\u015bcie nieakceptowalna jest przemoc wobec os\u00f3b, jak mia\u0142o to miejsce w przypadku kierowcy furgonetki. Trudno natomiast m\u00f3wi\u0107 tu o zwyk\u0142ym wandalizmie i chuliga\u0144stwie. W dzia\u0142aniach os\u00f3b zaanga\u017cowanych w te wydarzenia jest niew\u0105tpliwie co\u015b wi\u0119cej, jest manifest i cel, kt\u00f3remu osobi\u015bcie nie potrafi\u0119 odm\u00f3wi\u0107 pewnej racji \u2013 i pewnej g\u0142\u0119bi, obecnej w naszej kulturze zawsze, gdy jednostka dzia\u0142a w obronie sprawiedliwo\u015bci na granicy prawa b\u0105d\u017a poza ni\u0105, a w granicach rozs\u0105dku. Chcia\u0142bym, by\u015bmy wszyscy \u2013 bez wzgl\u0119du na to, jak spraw\u0119 ostatecznie ocenimy \u2013 t\u0119 niejednoznaczno\u015b\u0107 dostrzegali.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/kodmalopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/WhatsApp-Image-2020-08-19-at-12.37.09-1024x576.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18286\" srcset=\"https:\/\/kodmalopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/WhatsApp-Image-2020-08-19-at-12.37.09-1024x576.jpeg 1024w, https:\/\/kodmalopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/WhatsApp-Image-2020-08-19-at-12.37.09-400x225.jpeg 400w, https:\/\/kodmalopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/WhatsApp-Image-2020-08-19-at-12.37.09-740x417.jpeg 740w, https:\/\/kodmalopolska.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/WhatsApp-Image-2020-08-19-at-12.37.09.jpeg 1137w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>fot. stronazycia.pl<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><em>Artyku\u0142 jest wyrazem opinii autora. Nie prezentuje stanowiska ZR Ma\u0142opolskie KOD.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>20.08.2020 Polsk\u0105 przestrzeni\u0105 publiczn\u0105 w ostatnich tygodniach wstrz\u0105sa\u0142y wiadomo\u015bci o flagach i nalepkach, doniesienia o graffiti, o rozsypanej kredzie. Nie [&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":18287,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[596],"tags":[],"class_list":["post-18285","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","felietony"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18285"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18285\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18287"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kodmalopolska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}